كافى پژوهى ( گزارش پايان نامه هاى مرتبط با كلينى و الكافى ) ( فارسى ) — الصفحة ٥٤٧
يكم . كاركردهاى نظرى عقل در روايات
عقل روحانى است كه مباحث مختلفى دربارهء آن ، مطرح شده است . در روايتى كه اين مضمون را مىرساند ، آمده است :
إنّ اللَّه خلق العقل ، وهو أوّل خلق من الرّوحانيين . « 1 »
در تفسير اين عبارت از حديث ، برخى تركيب « من الروحانيين » را خبر دوم « هو » گرفته‌اند و بر اين اساس گفته‌اند : عقل ، اوّلين آفريده در ميان تمام آفريدگان است .
برخى نيز « مِنَ الرّوحانيين » را متعلّق « خلق » دانسته و گفته‌اند كه عقل ، اوّلين مخلوق در ميان روحانيان است .
ب . مفهوم عقل انسانى در روايات
ب . مفهوم عقل انسانى در روايات
در روايات كتاب العقل و الجهل اصول الكافى ، اوصاف فراوانى براى عقل انسانى ذكر شده است كه ما در اين جا ذيل چند محور ، بدانها مىپردازيم :
محور اوّل : كاركردهاى عقل
محور اوّل : كاركردهاى عقل
در روايات كتاب العقل و الجهل ، دو نوع كاركرد براى عقل ، مطرح شده است :
كاركردهاى نظرى و كاركردهاى عملى .
يكم . كاركردهاى نظرى عقل در روايات
يكم . كاركردهاى نظرى عقل در روايات
موضوع شناخت و معرفت - كه عمده‌ترين كاركرد عقل در بُعد نظرى به حساب مىآيد - ، حجم وسيعى از روايات كتاب العقل و الجهل را به خود ، اختصاص داده است و كاربرد واژه‌هايى چون عَرَفَ و عَرَفوا ، و اوصافى چون : نور و دليل براى عقل ، در اين روايات ، فراوان به چشم مىخورد كه در دو بُعد : « راه‌هاى كسب معرفت » و « معارفى كه عقل مىتواند بدانها دست يابد » ، مىتوان آنها را بررسى كرد :
( 1 ) . كتاب العقل و الجهل ، ح 14 .