كافى پژوهى ( گزارش پايان نامه هاى مرتبط با كلينى و الكافى ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٩٣

اشكالات سندى

است .

نقد و بررسى : يكى از امتيازات الكافى ، نقل سند به طور كامل است . البته گرچه تعدادى از راويان كلينى ، از منظر علماى رجالى ، تضعيف شده‌اند ، ولى بايد توجّه داشت كه مرحوم كلينى در اين كار ، دقّت داشته است و ضعيف بودن راوى ، ربطى به اعتبار كلينى ندارد .

اين نكتهء مهم را نيز بايد توجّه داشت كه صحيح از ديدگاه قدما و متأخّران ، تفاوت داشته است . نزد قدما ، حديثى صحيح بوده است كه قرائنى بر صحّتْ داشته باشد و اين قرائن ، دوگونه بوده است :

قرائن داخليه : يعنى سند و راويان حديث تا امام ، همه ، افراد صادق و درست‌كارى باشند و همچنين متن حديث ، با قرآن ، مخالفت صريح نداشته باشد .

قرائن خارجيه كه عبارت‌اند از :

1 . وجود روايت در يكى از اصول اربعمئه ؛

2 . ذكر يك حديث در يك اصل ، به دو طريق يا ذكر حديث در دو اصل ؛

3 . وجود روايت در يكى از اصول اصحاب اجماع ؛

4 . وجود حديث در كتاب‌هاى معتبر كه صاحب آن ، مورد تكريم يكى از ائمّه عليهم السلام قرار گرفته باشد .

امّا نزد متأخّران ، تقريباً از قرن هفتم به بعد ، حديث ، به چهار قسم تقسيم مىشد :

صحيح : حديثى است كه سلسله سند آن تا معصوم ، متّصل باشد و همهء اسناد ، امامىِ عادل باشند ؛

حسن : سلسلهء آن تا معصوم ، متّصل باشد و همگى ، امامى و مورد مدح باشند ؛

موثّق : سلسلهء آن تا معصوم ، متّصل باشد و راويان آن ، هر چند از اهل سنّت ، امّا مورد وثوق باشند ؛

ضعيف : حديثى كه از اقسام بالا نباشد .