سير الملوك ( سياستنامه ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٥٤

فهرست لغات و اصطلاحات

( تاريخ سيستان ص يط )

فر : 81 / 15 بعبارت ص 158 س 10 - 12 رجوع كنيد كه نشان مىدهد كه نظام الملك از اعتقاد ايرانيان باستان به « فركيانى » كه اصل آن باوستا برمىگردد و بطورى اسرارآميز در كسى يا در جانورى ( چنان كه در داستان اردشير بابكان آمده است ) و يا در چيزى ( مثل انگشترى ر . ك . نوروزنامه ص 26 - 29 ) تجسم مىپذيرد پشتيبانى مىكند .

فريضه : فرض ، واجب 222 / 3 « فريضه‌تر »

247 / 3 ، 4 « نماز فريضه »

329 / 11 « بر پادشاه فريضه است »

فطر : فاصله ( ؟ )

192 / 21 « بىفطر »

اين كلمه مورد ترديد است

فضله‌جوى : كم‌فروش 60 / 11

فضول : فضولى ( باصطلاح امروزه ) 95 / 4

فضولى : فضول 170 / 13

قامت گفتن : نماز خواندن 182 / 19

( كيمياى سعادت ص 253 س 18 « قامت كند » )

قراچور : شمشير خاص تركان 141 / 9

قربان : كمان‌دان ، نيملنگ 141 / 10

قصه : عريضهء نوشته 18 / 5 : 48 / 4 ، 5 : 191 / 4 : 230 / 19

كار : در ( سر ) كار چيزى كردن - در عوض چيزى ، بخاطر چيزى ، بفداى چيزى ، بتاوان چيزى به كار بردن 23 / 12 : 33 / 10 : 199 / 9 : 203 / 16 :

284 / 5

( كيمياى سعادت ص 180 س 12 « بهر يكى از آن شش تن صد هزار ببخشيد و در كار ايشان كرد » :

ديوان سيف فرغانى ج 2 ص 262 غزل 253 « مرا تا دل شد اندر كار رويت » )

كاردار : مأمور 66 / 4 : 246 / 10

كارگل : عملگى 37 / 15

كاهل : مخالف 122 / 1

كدخدا : خداوند ، صاحب‌خانه

87 / 3 : 191 / 8 : 214 / 1

كدخدا : ديوانى ، متصرف 190 / 1

كدخدايى : خداوندى 37 / 16 : 87 / 4

كدخدايى : دبيرى ، كار ديوان 190 / 1 : 215 / 4 : 216 / 2 : 218 / 6

كوخ : حصير 226 / 19

كهل : ميان‌سال ، دو موى 182 / 10

كيش : تيردان ، تركش 141 / 10

گرسنه ( اصطلاح غيرشخصى ) :

26 / 1 « مرا گرسنه است »

گرفتن : آغاز كردن 23 / 11 « خواندن گرفت » :

50 / 16 « درآمدن گيرند » :

93 / 9 « شكافتن گيرند » :

142 / 18 « آزمودن گرفت » :

238 / 2 « زدن گيرند » :

238 / 4 « جنبيدن گرفتند » :

284 / 1 « آموختن گرفتند » :

285 / 9 « دعوت كردن گرفت » :

( 159 / 11 « بدسگاليدن آغازند » )

گرماوه : گرمابه 149 / 20

گزير : نگزيرد ( فعل غيرشخصى ) : گزير نيست 162 / 4 « بنگزيرد » : 313 / 5 « نگزيرد » :

( قابوس‌نامه ص 56 س 16 فصل 20 « آنچه از آن نگزيرد » : راحة الصدور ص 511 )

گشاده‌نامه : نامهء سرگشاده ، مثلا خط امان 208 / 7 ، 12

( تاريخ بيهقى ص 123 س 2 ، ص 398 س 18 )

گندپير : پيرزن 46 / 12 و بارها تا آخر حكايت

گندنا : تره 316 / 2 « اين سر آدمى گند نانيست كه