سلوك الملوك ( فارسى ) — الصفحة ٤٠٣

فصل سيوم ، در بيان كيفيت قتال با كفار .

كفار باكى نيست كه مصحف با خود همراه برد گاهى كه ايشان قومى باشند كه وفا بعهد كنند .

و زنان‌پير بيرون روند در لشكر بزرگ تا اقامت نمايند بعملى كه لايق ايشان باشد ، همچو طبخ و آب آوردن و دواى مجروحان و مريضان كردن . و اما زنان‌جوان در خانه ايشان را جاى كردن بهتر است از براى دفع فتنه . و بايد كه زنان جنگ نكنند كه مبادا استدلال جويند بجنگ كردن ايشان بر ضعف مسلمانان مگر نزد ضرورت ، و مستحب نيست زنان را همراه بردن از جهت مباشرت و خدمت ، و اگر لابد باشد بيرون بردن زن بايد كه كنيزان را برند نه آزادان را . و مقاتله نكند زن مگر به اذن شوهر خود ، و نه بنده مگر به اذن خداوند خود ، مگر آن كه هجوم كند دشمن كه از براى ضرورت ( زن بىاذن شوهر و بنده بىاذن خداوند آن هنگام برون مىتواند رفت ) « 1 » .

و سزاوار است مسلمانان را كه غدر نكنند و در غنيمت خيانت ننمايند و مثله نكنند كه گوش و بينى و اعضاى كافران را ببرند ، و زن و طفل و پيران بسيار پير و كوران و بىرفتاران را از كافران نكشند ، مگر آن‌كه يكى از اينها را رأيى در جنگ باشد ، يا آن كه زن پادشاه باشد . و اگر يكى از اينها جنگ كنند او را بكشند . و همچنين است حكم مجنون كه او را نكشند مگر آن‌كه قتال كند .

و مكروه است كه ابتدا كند مرد بمقاتله با پدر خود كه او را بكشد . پس اگر دريابد پدر را در جنگ ، امتناع كند از قتل او تا غير او بكشد او را . و اگر قصد كند پدر قتل او را بحيثيتى كه ممكن نباشد او را دفع او الا بكشتن او ، بكشد او را . اين است كيفيت قتال بمذهب حنفى .

و اما كيفيت قتال با مشركان در مذهب شافعى ؛ در « انوار شافعيه » گويد :

گاهى كه امام لشكرى را بفرستد بجنگ كافران بايد كه كسى را برايشان امير سازد ، و امر كند ايشان را بطاعت او ، و امير را وصيت كند برعايت لشكر . و سنت است كه بيعت از ايشان فراگيرد كه فرار نكنند . و مستحب است كه روز پنجشنبه


( 1 ) اضافه از م .