مناقب العارفين ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٦٩

الحكاية

( 3 / 175 ) همچنان منقولست كه چون اين غزل و خبر ظهور مولانا در عالم منتشر شذ ، اكابر بخارا و دشت از علماء و شيوخ لا ينقطع بروم آمذه زيارت « 3 » آن حضرت را درمىيافتند « 2 » و از آن بحر معانى در مىيافتند و گويند : روزى از بخارا و سمرقند بيست نفر رسيذه « 4 » مريد شذند و در قونيه فروكشيذند

( 3 / 176 ) همچنان فضلاى اصحاب روايت كردند كه روزى دانشمندى بزرگ به ديذن مولانا آمذه بوذ ؛ بطريق امتحان چند سؤالى بكرد كه خذاى تعالى را نفس توان گفت يا نى ؟ « 8 » چه اگر او را نفس توان گفتن كُلُّ نَفْسٍ ذائِقَةُ الْمَوْتِ ( 3 / 185 ) را معنى « 9 » چه باشد ؟ و اگر اطلاق نفس درشان بىنشان بارى جائز نباشذ چرا عيسى عليه السلام « 10 » تَعْلَمُ ما فِي نَفْسِي وَ لا أَعْلَمُ ما فِي نَفْسِكَ ( 5 / 116 ) گفت و اين دو معنى متضادّ مىنمايذ و همچنان اگر چنانك حق را شىء گفتن روا باشذ پس كُلُّ شَيْءٍ هالِكٌ « 13 » ( 28 / 88 ) چرا گفت ؟ حضرت مولانا فرموذ كه معنى وَ لا أَعْلَمُ ما فِي نَفْسِكَ ( 5 / 116 ) اى فى علمك و غيبك باشذ و به نزد اهل كشف اى فى سرّ « 15 » سرّك گفتن باشذ يعنى تعلم ما فى سرّى و سرّ سرّى و لا اعلم ما فى سرّ سرّك و ارباب الباب مىگويند : معناه : تعلم ما كان منّى فى الدّنيا و لا اعلم سرّ ما يكون منك فى الآخرة و امّا اطلاق كردن شىء بر حق تعالى جايزست كما قال « 18 » تعالى قُلْ أَيُّ شَيْءٍ أَكْبَرُ شَهادَةً قُلِ اللَّهُ ( 6 / 19 ) اى اللّه

. . . . . . . . . .

( 3 / 175 - 176 ) Z 78 ب 133 K - - 242 , I , H ; 79 - 692 , I , T

( 3 ) زيارت ZK : به زيارت B - - ( 2 ) درمىيافتند ZB : دريافتند K - - ( 4 ) رسيذه ZB : رسيذ K - - ( 8 ) نى ZK : نه بايد B - - ( 9 ) معنى KB چه Z - - ( 10 ) عليه السلام ZK : - B - - ( 13 ) هالك KB : + الا وجهه Z - - ( 15 ) سر ZB : - K - - ( 18 ) قال ZK : + اللّه B