مناقب العارفين ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١١٠

الحكاية

ترك كنذ ؛ تا به حضرت مولا وصول يابذ و چون بندهء مخلص « 1 » خالصا لوجه اللّه تعالى ترك ما سوى اللّه كنذ تمامت دنيا و عقبى و آنچ دروست فداى قدم آن مخلص خالص شوذ و اين بيت را فرموذ

شعر ( رباعى )

دنيا مِستان اگر بقا مىطلبى * عقبى مستان اگر لقا مىطلبى

هم دنيى و هم عقبى و هم جملهء كون * بگذار و بيا اگر خذا مىطلبى

( 3 / 30 ) همچنان منقولست كه روزى حضرت مولانا در سماع تواجد عظيم نموذه حالات بىنهايت كرد و در اثناى آن حالت فرموذ كه ما رأيت شيئا الّا و رأيت اللّه فيه ؛ از ناگاه درويشى صاحب دل نعره‌زنان پيش آمذ كه هرچند كه گستاخيست ، امّا بر مستان نگيرند ، اين لفظ فيه ظرفيّت راست و در حق بارى تعالى اين لفظ را اطلاق جائز نيست كه او در ظرف باشذ يا در عالم ظرفى باشذ كه او مظروف آن ظرف شوذ ، « 12 » نقض لازم آيذ كه « 13 » چيزى برو محيط شوذ و خذا داخل چيزى و حيّزى باشذ ؛ حضرت مولانا فرموذ كه اگر تو مستى ، ما مست هشياريم ؛ چه اگر اين سخن كامل و تمام نبوذى ما اين نمىگفتيم ؛ آرى نقض وقتى لازم آيذ كه ظرف غير مظروف باشذ و ظرف و مظروف دو چيز باشند ؛ چنانك عالم صفات ظرف عالم ذات شذه است و هر دو يك چيزند ، لا غير ؛ امّا اين كه دو مىنمايذ چون فى الحقيقة يكيست كى « 18 » نقض لازم آيذ كه حق تعالى محيط است خارج را و داخل را كه اگر داخلش نگوئيم ، « 19 » پس محيط داخل نباشذ و او محيطست بر همه اشياء و قوام و قيام « 20 » كلّ

. . . . . . . . . .

( 3 / 30 ) Z 34 آ B 31 آب K 83 - , I , H ; 711 , I , T

( 1 ) مخلص ZK : مخلصى B - - ( 12 ) شوذ ZB : باشذ K - - ( 13 ) كه ZK : - B - - ( 18 ) كى K : و ZB - - ( 19 ) نكوئيم K : نكويم BZ - - ( 20 ) و قيام BK : - Z