فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — الصفحة ٩٥٥

هَرَّضَ

مىشود . اما مثناى آن ( هَرِيقا ) و جمع ( هَرِيقوا ) مىباشد ؛ « هَرْيَقُوا عليكم اوَّلَ الليل » : شبانگاه بر شما وارد شدند ، و گاهى هاء و همزه با هم جمع مىشوند مانند « اهْرَاقَه و يُهْرِيقُه اهْرَاقَةً با ساكن كردن هاء بسان » اسْطَاع يُسْطِيعُ « كه در اينجا همزه بجاى حركت ياء در اصل اضافه شده است و لذا اين فعل خماسى نمىشود .

الهُرَاكِل

الهُرَاكِل - [ هركل ] : « جَمْلٌ أو رجُلٌ هُرَاكِل » :

شتر يا مرد تنومند و چاق .

الهَرَاكِلَة

الهَرَاكِلَة - [ هركل ] : ماهيان درشت اندام ، سگهاى آبى ، حيوانات درشت اندام دريائى ، موجهاى انبوه دريا .

الهَرَامِسَة

الهَرَامِسَة - ستاره شناسان . اين كلمه يونانى است .

الهُرَاهِر

الهُرَاهِر - ج هَرَاهِر [ هرهر ] : آب و شير بسيار ، - ( ح ) : شير بيشه .

الهِرَاوَة

الهِرَاوَة - ج هَرَاوَى و هُرِيّ و هِرِيّ [ هرو ] : چماق و يا چوب كلفت مانند دسته كلنگ و يا تيشه .

هَرَأَ

هَرَأَ - - هَرْءاً [ هرأ ] في منطقةِ : در سخنان خود اشتباه بسيار كرد و ناسزا گفت ، ، - هَرْءاً و هَرَاءَةً البَرْدُ فلاناً : سرما در او سخت اثر كرد بطوريكه نزديك بود او را بكشد يا او را كشت ، - تِ الرّيحُ : سرماى باد سخت شد ، - اللَّحمَ : گوشت را خوب پخت بطوريكه نرم شد .

هَرِئَ

هَرِئَ - - هَرْءاً و هُرْءاً و هُرُوءاً [ هرأ ] اللحُم :

گوشت پخته شد بطوريكه نرم و له شد .

هُرِئَ

هُرِئَ - [ هرأ ] تِ المواشي : ستوران از شدت سرما و يا گرما مردند .

هَرَّأَ

هَرَّأَ - تَهْرِئَةً [ هرأ ] البَرْدُ الماشيةَ : سرما ستوران را از پاى در آورد ، - اللَّحمَ : گوشت را خوب پخت بطوريكه از استخوان خارج شد .

الهُرَأ

الهُرَأ - بسيار بيهوده و هذيانگوى .

الهُرَأَة

الهُرَأَة - « امرأَةٌ هُرَأَةٌ » : زن پرگوى و هذيانگوى .

هَرَبَ

هَرَبَ - - هَرْباً و هُرُوباً و مَهْرَباً و هَرَباناً :

گريخت ، - فى مشيه : تند راه رفت ، - فى الأرضِ : بدور رفت ، - فى الأمر : در آن كار غرق شد .

هَرِبَ

هَرِبَ - - هَرَباً الرجُلُ : آن مرد پير شد .

هَرَّبَ

هَرَّبَ - تَهْرِيباً [ هرب ] ه : او را گريزاند ، - الأشياءَ الممنوعَة : مواد غير مجاز را از شهرى به شهرى ديگر يا از جائى بجاى ديگر برد .

الهِرْبِذ

الهِرْبِذ - مفرد ( الهَرَابِذة ) : هيربد : قاضى زردشتيان است - اين كلمه فارسى است .

هَرَتَ

هَرَتَ - - هَرْتاً ه بالرمح : با نيزه او را زد ، - الثوبَ : جامه را دريد و پاره كرد ، ، - عِرْضَ فلانٍ : آبروى فلانى را برد ، - اللحمَ :

گوشت را خوب پخت .

هَرِتَ

هَرِتَ - - هَرَتاً الشيءُ : آن چيز فراخ و گشاد شد .

هَرَّت

هَرَّت - تَهْرِيتاً [ هرت ] الشيءَ : آن چيز را فراخ و گشاد كرد .

الهَرِت

الهَرِت - ( ح ) : شير بيشه .

الهِرَّة

الهِرَّة - ج هِرَر [ هرّ ] ( ح ) : گربهء ماده .

الهَرْثَمَة

الهَرْثَمَة - [ هرثم ] : سياهى ميان دو سوراخ بينى سگ ، - ( ح ) : شير بيشه .

هَرَجَ

هَرَجَ - - هَرْجاً الناسُ : مردم در فتنه و آشوب و خونريزى افتادند ، - فى الحديثِ : در سخن زياده روى كرد و بيهوده گفت ، - الفرسُ :

اسب در دويدن شتاب كرد ، - البابَ : در را باز گذاشت .

هَرِجَ

هَرِجَ - - هَرَجاً الرجُلُ : مرد از سختى گرما يا راه رفتن بسيار سراسيمه شد .

هَرَّجَ

هَرَّجَ - تَهْرِيجاً [ هرج ] النبيذُ فلاناً : نبيذ در فلانى اثر كرد ، - فى الحديث عند العامّة : با شوخى سخنان خنده آور گفت ، - بالسّبع : بر جانور درنده بانگ زد و آن را راند .

الهَرْج

الهَرْج - مص ، فتنه و آشوب .

الهِرْج

الهِرْج - مرد احمق ، آنكه از هر حيث ناتوان باشد .

الهِرْجَة

الهِرْجَة - ج هِرَج : اسم نوع از ( هَرَجَ ) ، كمان نرم .

هَرَد

هَرَد - - هَرْداً ه : آن را دريد و پاره كرد ، آن را پاره و نابود كرد ، - اللَحم : گوشت را پخت بطوريكه از هم پاشيده شد ، - عِرْضَه : آبروى او را برد ، ، - الشيءَ : بر آن چيز توانا شد .

الهُرْد

الهُرْد - گِل سرخ ، رنگ زرد كه ريشهء گياهى داشته باشد ، زردچوبه .

الهِرْدَى

الهِرْدَى - ( ن ) : نام گياهى است ( نى هندى ) .

الهِرْداء

الهِرْداء - ( ن ) : مرادف ( الهِرْدَى ) است .

هَرْدَبَ

هَرْدَبَ - هَرْدَبَةً [ هردب ] : بگونه اى سنگين دويد .

الهِرْدَبَّة

الهِرْدَبَّة - [ هردب ] : پير سالخورده ، ترسو ، آنكه شكمش باد كرده باشد .

الهُرْدِيّ

الهُرْدِيّ - آنچه كه با رنگ زرد رنگآميزى شده باشد .

هَرَسَ

هَرَسَ - - هَرْساً الشيءَ : آن چيز را بسيار كوبيد ، - الطَّعامَ : غذا را بسيار خورد .

هَرِسَ

هَرِسَ - - هَرَساً : بسيار خورد ، پرخورى كرد ، خوردن خود را پنهان كرد .

الهَرْس

الهَرْس - ( ح ) : گربه .

الهَرِس

الهَرِس - جامهء كهنه و فرسوده ، - ( ح ) :

گربه ، - ( ح ) : شير بسيار درنده و بسيار خورنده ؛ « مكانُ هَرِسٌ » : زمين كه پر از گياه هراس ( درخت صمغ ) باشد .

الهَرِسَة

الهَرِسَة - مؤنث ( الهَرِس ) است .

هَرَشَ

هَرَشَ - - هَرْشاً الدهرُ : زمانه ناسازگار شد .

هَرِشَ

هَرِشَ - - هَرَشاً : بد اخلاق شد .

هَرَّشَ

هَرَّشَ - تَهْرِيشاً [ هرش ] بينَ الكِلَاب : سگان را بجان هم انداخت ، - بين النّاس : ميان مردم فتنه افكند .

الهَرِش

الهَرِش - بد اخلاق .

هَرِصَ

هَرِصَ - - هَرَصاً : به گونه اى بيمارى جرب دچار شد .

هَرَّصَ

هَرَّصَ - تَهْرِيصاً [ هرص ] الرجُلُ : بدن او از سختى گرما جرب خشك بر آورد .

الهَرَص

الهَرَص - ( ح ) : كرم ، جربى كه از سختى گرما بر بدن آشكار مىشود .

هَرَضَ

هَرَضَ - - هَرْضاً الثوبَ : جامه را دريد و پاره كرد .

هَرِضَ

هَرِضَ - - هَرَضاً : از سختى گرما به بيمارى ( هَرَضْ ) عرقسوز بر روى بدنش دچار شد .

هَرَّضَ

هَرَّضَ - تَهْرِيضاً

: از شدت گرما و عرقسوز بدنش سوخت .