فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — الصفحة ٩٤٩

هَجَّى

امُّكَ « گفت ، - الرّجُلُ لعيالِه : براى خانوادهء ، خود كسب روزى كرد ، - اللَّحمُ فلاناً : فلانى فربه و گوشتالود شد ، ، - الشّيءَ : در زبان متداول به معناى عرضه داشتن چيزى بر روى آتش است .

الهَبَل

الهَبَل - مص ، شأن ، - عند العامّة : و در زبان متداول به معناى گيجى و ابلهى مىباشد .

هُبَل

هُبَل - نام يكى از بتهاى عرب در مكه در زمان جاهليت است .

الهَبِل

الهَبِل - حيله گر ، فريبكار ، - ( ح ) : گرگ .

الهَبَلَة

الهَبَلَة - شعلهء آتش و بخار . اين كلمه در زبان متداول رايج است .

هَبْهَبَ

هَبْهَبَ - هَبْهَبَةً [ هبهب ] الرجُلُ : شتابكرد ، از خواب بيدار شد ، - ه : او را راند ، - السّرابُ :

سراب درخشيد .

الهَبْهَب

الهَبْهَب - [ هبهب ] : سريع ، شتابگر .

الهَبْوَة

الهَبْوَة - ج هَبَوَات و أَهْبَاء ( على غير قياس ) [ هبو ] : گرد و خاك تيره .

الهَبُوبَ

الهَبُوبَ - [ هبّ ] من الرياح : بادهائى كه گرد و خاك برانگيزند .

الهَبُوبَة

الهَبُوبَة - [ هبّ ] من الرياح : مرادف ( الهَبُوب ) است .

الهَبُور

الهَبُور - ( ح ) : عنكبوت ، كاردونك .

الهَبُّور

الهَبُّور - ريزه‌هاى كاه و مانند آن كه بر جاى ماند ، ذره‌هاى پراكنده در هوا كه بر اثر وزش باد ايجاد شود .

الهَبُوط

الهَبُوط - زمين پر نشيب .

الهَبُول

الهَبُول - زن فرزند مرده .

الهَبِيب

الهَبِيب - [ هبّ ] من الرياح : مرادف ( الهَبُوب ) است .

الهَبيد

الهَبيد - ( ن ) : حنظل ، دانهء حنظل .

الهَبِيدَة

الهَبِيدَة - يك دانه حنظل .

الهَبِير

الهَبِير - ج هُبُر و أَهْبَرة : زمين هموار و مطمئن .

الهُبيْرَة

الهُبيْرَة - ( ح ) : كفتار .

الهَبِيط

الهَبِيط - لاغر و كمر باريك .

الهَبِيل

الهَبِيل - ابله و گيج . اين كلمه در زبان متداول رايج است .

هَتَّ

هَتَّ - - هَتّاً [ هتّ ] ه بكذا : از او دربارهء چيزى نكوهش كرد . اين كلمه در زبان متداول رايج است .

الهُتَاف

الهُتَاف - مص ، صداى رسا و بلند ؛ « عاصِفَةُ مِنَ الهُتَاف » ابراز احساسات شديد .

الهَتَّافَة

الهَتَّافَة - « قوسٌ هَتَّافَةٌ » : كمان نرم و صدادار .

الهُتامَة

الهُتامَة - آنچه كه از چيزى شكسته شده باشد .

هَتَرَ

هَتَرَ - - هَتْراً عِرْضَ فلانٍ : آبروى فلانى را ريخت ، - الكِبَرُ فلاناً : پيرى او را خرفت كرده است .

هَتَّرَ

هَتَّرَ - تَهْتِيراً [ هتر ] عِرْضَ فلانٍ : در ريختن آبروى او مبالغه كرد .

الهُتْر

الهُتْر - از دست رفتن خرد به علت پيرى يا بيمارى يا اندوه و غم .

الهِتْر

الهِتْر - ج أَهْتَار : دروغ ، بلا ، امرى شگفت ، گفتار پوچ و غلط ، نيمهء اول شب .

هَتَّفَ

هَتَّفَ - - هَتْفاً و هُتَافاً تِ الحمامةُ : كبوتر آوا و يا صدا در داد ، - فلانٌ بِفُلانٍ : بفلانى نهيب داد ، او را ستود ، - بحياتِه : به او زنده باد گفت .

هَتَّفَ

هَتَّفَ - تَهْتِيفاً [ هتف ] تِ الحمامةُ : كبوتر ناليد .

الهَتْف

الهَتْف - مص ، صداى رسا و بلند .

الهَتفَى

الهَتفَى - « قَوْسٌ هَتَفَى » : كمان نرم و با صدا .

هَتَكَ

هَتَكَ - - هَتْكاً السترَ و نحوَه : پرده و مانند آن را دريد ، پرده را از جاى خود كند و يا بريد ، قسمتى از پرده را دريد تا آنچه كه در پس آن است آشكار شود . ، - الثّوبَ : جامه را بدرازا بريد .

هَتَّكَ

هَتَّكَ - تَهْتِيكاً [ هتك ] السترَ : به معناى ( هَتَكَه ) مىباشد و تشديد براى مبالغه است .

الهَتِك

الهَتِك - « ثوبٌ هَتِكٌ » : جامهء پاره .

الهُتْكَة

الهُتْكَة - اسم است از ( هَتَكَ السِّتْرَ ) ، ساعتى از شب .

هَتَلَ

هَتَلَ - - هَتْلًا و هُتُولًا و تَهْتالًا و هَتَلاناً تِ السماءُ :

آسمان پياپى باريد .

الهُتَّل

الهُتَّل - « سحائبُ هُتَّلٌ » : ابرهاى باران زا و پى در پى .

الهَتَلانُ

الهَتَلانُ - باران نرم و آهسته و دائم .

هَتَمَ

هَتَمَ - - هَتْماً فاه : دندانهاى پيشين او را شكست ، ، - الثّنيّةَ : دندانهاى پيشين ( ثنايا ) را شكست .

هَتِمَ

هَتِمَ - - هَتَماً : دندانهاى ثنايا ( پيشين ) او از بيخ شكست .

هَتَّمَ

هَتَّمَ - تَهْتِيماً [ هتم ] ه بالضرب : با زدن او ، ويرا ناتوان كرد .

الهَتْماء

الهَتْماء - مؤنث ( الأَهْتم ) است ، آنكه دندانهاى پيشين او از بيخ شكسته شده است .

هَتَنَ

هَتَنَ - - هَتْناً و هُتُوناً و هَتَنَاناً و تَهْتَاناً تِ السماءُ :

آسمان پياپى باريد ، - الدّمعُ : اشك از ديده روان شد .

الهَتْن

الهَتْن - باران پى در پى .

الهَتُوف

الهَتُوف - « قوسٌ هَتُوفٌ » : كمانى نرم و با صدا ؛ « حَمَامَةُ هَتُوفٌ » : كبوتر پر صدا و بسيار آواز ؛ « ريحٌ هَتُوفٌ » : بادى كه سر و صدا داشته باشد ؛ « سحابةٌ هَتُوفُ » : ابرى كه با رعد و صدا باشد .

الهَتُون

الهَتُون - « سحابٌ هَتُونٌ » ج هُتُن و هُتَّن : ابرى كه داراى باران پياپى است ؛ « عَيْنٌ هَتُونُ الدمعِ » : چشمى كه از آن اشك روان باشد .

الهَتِيكَة

الهَتِيكَة - رسوائي .

هَثَمَ

هَثَمَ - - هَثْماً ه : آن را كوبيد تا گرد شد ، - له من مالِه : از دارائى خود يك بار به او بخشيد .

هَجَّ

هَجَّ - - هَجّاً و هَجِيجاً [ هجّ ] البيتَ : خانه را ويران كرد ، - فُلانٌ مِنَ الظَّلم و غَيرِه : از زور ستم و جز آن متنفر گرديد . اين كلمه در زبان متداول رايج است ، - هَجِيجاً تِ العينُ :

چشم به گودى افتاد ، - تِ النّارُ : آتش افروخته شد و صداى افروختن آن به گوش رسيد .

الهُجّ

الهُجّ - يوغ كه بر گردن گاو نهند .

هَجَا

هَجَا - - هَجْواً و هِجَاءً و تَهْجاءً [ هجو ] ه :

زشتيهاى او را بر شمرد و به او ناسزا گفت ، - هَجْواً و هِجَاءً و تَهْجَاءً و هَجَاوَةً اليومُ : گرماى روز طاقتفرسا شد ، ، - هَجْواً و هِجَاءً و هَجَاءً :

خواند .

هَجَّى

هَجَّى - تَهْجِيَةً [ هجو ] الحروفَ : حروف را بر شمرد ، - اللَّفظَةَ : حروف آن لفظ را شمرد