فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — الصفحة ٨٧٦
مَهَرَ
المَهْبُوط
المَهْبُوط - [ هبط ] : مفع ، لاغر اندام ؛ « رجُلٌ مَهْبُوطٌ » : مردى كه بينوا و مستمند شده باشد .
المَهْبُول
المَهْبُول - [ هبل ] : مفع ، آنكه مادرش او را از دست داده باشد ، و در زبان متداول به معناى مرد ابله مىباشد .
المُهْتاف
المُهْتاف - [ هيف ] : تشنه .
المُهْتَبِل
المُهْتَبِل - [ هبل ] : فا ، دروغگو .
المُهْتَر
المُهْتَر - [ هتر ] : آنكه همواره چيزى را بر زبان آورد ، آنكه در اثر پيرى يا بيمارى يا اندوه خرد خود را از دست داده باشد ؛ « رجُلٌ مُهْتَرٌ » : مردى كه در سخن خود خطا گويد .
المُهْتَرّ
المُهْتَرّ - [ هتر ] : آنكه خرد خود را در اثر پيرى يا بيمارى يا غم و اندوه از دست داده باشد .
المُهْتَزِع
المُهْتَزِع - [ هزع ] : فا ؛ « سَيفٌ مُهْتَزِعٌ » :
شمشيرى كه به خوبى تكان مىخورد و باهتزاز در مىآيد ؛ « فَرَسٌ مُهْتزعٌ » : اسب تيزتك و تندرو .
المُهْصِر
المُهْصِر - [ هصر ] : شير درنده .
المُهْتَلَس
المُهْتَلَس - [ هلس ] : « رجُلٌ مُهْتَلَسُ العقل » :
مردى كه خرد خود را از دست داده باشد .
المُهْتَلك
المُهْتَلك - [ هلك ] : فا ، آنكه همواره در انتظار است كه مردم او را بميهمانى دعوت كنند .
المُهْتَلِكُون
المُهْتَلِكُون - [ هلك ] : آنان كه در پى سود و جاى پر آب و گياه رفتند و راه را گم كردند .
مَهَجَ
مَهَجَ - - مَهْجاً : چهرهء او پس از بهبودى از بيمارى زيبا شد .
المُهْجَة
المُهْجَة - ج مُهَج و مُهَجَات : خون يا خون دل ، روان ؛ « مُهْجَةُ كُلِّ شيءٍ » : بهترين و خالصترين هر چيزى .
المُهَجِّج
المُهَجِّج - [ هجّ ] : فا ، آنكه چشمانش فرو رفته باشد .
المُهَجَّجَة
المُهَجَّجَة - [ هجّ ] : « عينٌ مُهَجَّجَةٌ » : چشم فرو رفته و گود افتاده .
المُهْجِر
المُهْجِر - [ هجر ] : مرد نجيب و زيبا روى ، نيكو از هر چيزى ، آنكه از ديگران برتر و بالاتر باشد ؛ « عَدَدٌ مُهْجِرٌ » : شمارهء بسيارى .
المَهْجَر
المَهْجَر - [ هجر ] : مكان هجرت كردن .
المَهْجُنَى
المَهْجُنَى - [ هجن ] : گروه بىخير و بىفائده .
المَهْجَنَى
المَهْجَنَى - [ هجن ] : گروه بىخير و بىفائده .
المَهْجُنَاء
المَهْجُنَاء - [ هجن ] : مرادف ( المَهْجَنَة ) است .
المَهْجَنَة
المَهْجَنَة - [ هجن ] : مردمى كه در آنها خيرى نباشد .
المَهْجُوّ
المَهْجُوّ - [ هجو ] : اسم مفعول از ( هَجَاه ) يعنى بديها و معايب او را برشمرد و به او ناسزا گفت ، هجو شده .
المَهْجُور
المَهْجُور - [ هجر ] : مفع ، هذيان بيمار يا آنكه خوابيده كه بر زبان آورند . تعبيرى كه به كار بردن آن ترك شده باشد .
المَهْجُوم
المَهْجُوم - [ هجم ] : مفع ، خانه اى كه ويران شود ؛ « بيتٌ مَهْجُوم » : خانه اى كه ستونهاى آن از هم جدا شده باشد .
مَهَدَ
مَهَدَ - - مَهْداً الفراشَ : فرش را پهن كرد ، - لِنَفْسِه : براى خود كار و كسب كرد .
مَهَّدَ
مَهَّدَ - تَمْهِيداً [ مهد ] الفراشَ : فرش را گسترده و پهن كرد ، - الأَمْرَ : امر را درست و آسان و اصلاح كرد ، - له العذرَ : عذر و پوزش خود را براى او شرح و بسط داد ، - لفلانٍ عُذْرَه : عذر او را قبول كرد ، - لِنَفْسِه خيراً : براى خود كار خوبى آماده كرد .
المُهْد
المُهْد - ج مِهَدَة و أمْهَاد : زمين گود و هموار .
المَهْد
المَهْد - ج مُهُود : گهواره ، زمين گود ؛ « خَنَقَه فى مهدِه » : جلوى شر را قبل از آنكه بر پا شود گرفت .
المِهْدَى
المِهْدَى - [ هدي ] : ظرف يا طبق يا سينى كه در آن هديه دهند .
المِهْدَاء
المِهْدَاء - [ هدي ] : آنكه بسيار هديه دهد .
المُهْدَاة
المُهْدَاة - [ هدي ] : عروسى كه به خانه شوهر برده باشند .
المِهْدَاج
المِهْدَاج - [ هدج ] : ماده شتر كه براى كرّهء خود ناله كند ، باد پر صدا و زوزه .
المَهْدَأ
المَهْدَأ - [ هدأ ] من الليل : پاسى از شب .
المَهْدَأَة
المَهْدَأَة - [ هدأ ] : حالت و چگونگى .
المُهْدَة
المُهْدَة - ج مُهَد : مرادف ( المُهْد ) است .
المِهَدَّة
المِهَدَّة - [ هدّ ] : ابزارى كه با آن سنگ شكنند .
المُهْدَم
المُهْدَم - شير ترشيده .
المُهَدَّم
المُهَدَّم - [ هدم ] : مفع ؛ « خُفٌّ مُهَدَّم » :
كفش فرسوده و پينه زده .
المَهْدَنَة
المَهْدَنَة - [ هدن ] : آرامش و آسايش .
المَهْدُوم
المَهْدُوم - [ هدم ] : مفع ، شير ترشيده .
المَهْدُومَة
المَهْدُومَة - [ هدم ] : مؤنث ( المهدوم ) است ، شير ترشيده ؛ « ارْضٌ مَهْدُومَةٌ » : زمينى كه بر روى آن كمى باران آمده است .
المَهْدِيّ
المَهْدِيّ - [ هدي ] : مفع ، آنكه خداوند او را هدايت به راه حق نموده است .
المَهْدِيَّة
المَهْدِيَّة - [ هدي ] : مؤنث ( المَهْدِيّ ) است ، مرادف ( المُهْدَاة ) است .
المِهْذَاب
المِهْذَاب - [ هذب ] : مفرد ( المَهَاذِيب ) است .
المِهْذار
المِهْذار - [ هذر ] : « رجلٌ مِهْذَارٌ » : آنكه در گفتار خود هذيان گويد و به آنچه كه شايسته نيست سخن گويد ؛ « امْرأَةٌ مِهْذارٌ » :
زن هذيان گوى و پُر چانه .
المِهْذَام
المِهْذَام - [ هذم ] من السيوف : شمشير برّان .
المُهَذَّب
المُهَذَّب - [ هذب ] : مفع ، نيكو خصال و پاك سرشت ، بىعيب و آلايش ؛ « كلامٌ مُهَذَّبٌ او شِعْرٌ مُهَذَّبٌ » : سخن يا شعر بى عيب و نقص از نظر دانشمندان شعر و فصيحان ؛ « فرسٌ او طائرٌ مُهَذَّبٌ » : اسب تيزتك و تندرو ، يا پرندهء سريع .
المِهْذَر
المِهْذَر - [ هذر ] : « رجُلٌ مِهْذَرٌ » : مرد هذيان گوى .
المِهذَرَة
المِهذَرَة - [ هذر ] : « رجُلٌ مِهْذَرَةٌ » : مرادف ( مِهْذَر ) است .
المُهْذِف
المُهْذِف - [ هذف ] : « رجُلٌ مُهْذِفٌ » : مرد چابك و شتابگر .
مَهَرَ
مَهَرَ - - مَهْراً و مُهُوراً و مَهَاراً و مَهَارَةً الشيءَ و فيه و به : كار آزموده و كاردان شد ؛ « مَهَرَ فى العِلْم » : دانشمند شد ، - فى صناعتِه : در حرفه