فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — الصفحة ٦٢٧

العُنْق

سختى كشيد و هلاك شد ، گناه كرد ، ، - الشَّيءُ : آن چيز گنديد ، - العَظْمُ :

استخوان پس از جوش خوردن و جاى افتادن سُست و شكسته شد .

عَنَّتَ

عَنَّتَ - تَعْنِيتاً [ عنت ] ه : بر او سخت گرفت و او را مُلزم به انجام كارهاى توانفَرسا نمود .

العَنِت

العَنِت - من العَظْم : استخوانى كه پس از جوش خوردن و جاى انداختن شكسته شود .

العُنَّة

العُنَّة - ج عُنَن [ عنّ ] : طناب يا ريسمان ، آغل چوبى براى شتران و يا اسبان ، ديگ پايه كه بر روى آن ديگ قرار دهند .

عَنْتَرَ

عَنْتَرَ - عَنْتَرَةً [ عنتر ] : در جنگ قهرمان و دلاور شد ، - ه بالرُّمح : او را با نيزه زد ، - ه :

او را به عنتره عبسى شاعر تشبيه نمود اين تعبير در زبان متداول رايج است .

العُنْتُر

العُنْتُر - مرادف ( الْعَنْتَر ) است .

العُنْتَر

العُنْتَر - مرادف ( الْعَنْتَر ) است .

العَنْتَر

العَنْتَر - ( ح ) : مگس درشت يا مگس آبى رنگ .

العَنْتَرَة

العَنْتَرَة - ( ح ) : يك دانه مگس .

عَنَدَ

عَنَدَ - - عُنُوداً الرجُلُ : با اينكه عارف به حق بود با حق مخالفت كرد ، - عنِ الطَّرِيق اوِ القَصْدِ : از راه يا قصدى كه داشت روى گردان شد ، - العرْقُ : از رگ خون جارى شد و بَند نيامد .

عَنِدَ

عَنِدَ - - عُنُوداً : مرادف ( عَنَدَ ) است .

عَنُدَ

عَنُدَ - - عُنُوداً : به معناى ( عَنَدَ ) است .

عِنْد

عِنْد - اسم است براى مكان حضور مانند « وَقَفْتُ عِنْدَ الْبَابِ » : نزديك درب ايستادم ؛ و نيز اسم است براى زمان حضور مانند :

« سَافَرْتُ عِنْدَ مَغِيب الشَّمس » : هنگام غروب مسافرت كردم ، اين كلمه علاوه بر معناى ظرفيت گاهى با ( مِن ) مجرور مىشود مانند : « اتَيْتُ مِنْ عِنْدِه » : از پيش او آمدم ؛ « كانَ عِنْدَ حُسْنِ ظَنِّهِمْ » : از حُسنِ نيّت كه به او داشتند نااميد نشدند ؛ « عِنْدِي » : به عقيدهء من ، به نظر من .

العَنْدَلِيب

العَنْدَلِيب - ج عَنَادِل ( ح ) : مرغ هزار دستان .

العَنْدَم

العَنْدَم - چوب درختى است كه با آن رنگ آميزى كنند و آن را « دَمُ الأَخَوَيْن » : يا ( البَقَّم ) گويند .

العَنْز

العَنْز - ج عِنَاز و أَعْنُز و عُنُوز ( ح ) : بز ماده .

العَنْزَة

العَنْزَة - ( ح ) : مرادف ( الْعَنْز ) است .

العَنَزَة

العَنَزَة - ج عَنَز و عَنَزَات : عصا يا چوبدستى كه در انتهاى آن آهن باشد ؛ « عَنَزَةُ الفَأْس » :

لبهء تيز تبر .

عَنْزَقَ

عَنْزَقَ - عَنْزَقَةً ه : او را در تاب نشانيد و حركت داد . اين كلمه در زبان متداول رايج است .

العَنْزُوقَة

العَنْزُوقَة - تاب ، اين كلمه در زبان متداول رايج است .

عَنَسَ

عَنَسَ - - عُنُوساً و عِنَاساً تِ الجاريةُ : آن دختر پس از بلوغ در خانهء پدر مدت درازى ماند و ازدواج نكرد ، - الرَّجُلُ : آن مرد سالمند شد و ازدواج نكرد .

عَنِسَ

عَنِسَ - عُنُوساً و عِنَاساً تِ الجارِيةُ : مرادف ( عَنَسَتْ ) است .

عَنَّسَ

عَنَّسَ - تَعْنِيساً [ عنس ] تِ الجاريةُ : مرادف ( عَنِسَتْ ) است ، - الْجَارِيَةَ اهْلُهَا : خانوادهء دختر از ازدواج او جلوگيرى كردند .

عُنِّسَ

عُنِّسَ - [ عنس ] تِ الجاريةُ : مرادف ( عَنِسَتْ ) است .

العُنْصُر

العُنْصُر - ج عَنَاصِر [ عنصر ] : اصل و نسب ؛ ( انَّه لَكَريمُ الْعُنْصُر ) : او بزرگزاده است ، حسب ، همّت ، نياز ، هيولى ، ماده ، جسم ساده ، - الكهربائيّ ( ف ) : دينام برقى ، باطرى ؛ « العَنَاصِر » : نزد پيشينيان عبارت از آتش و هوا و آب و خاك است كه آن را اسْطَقِسَّات و مواد و اركان نيز نامند .

العُنْصَر

العُنْصَر - ج عَناصِر : عُنصر .

العَنْصَرَة

العَنْصَرَة - « عِيدُ العَنْصَرَة » : عيد يادبود حلول روح القدس است كه پنجاه روز پس از عيد فصح نزد مسيحيان بر پا مىشود و همچنين نزد يهوديان يادبود نزول شريعت است بر آنها در طور سينا و به معناى گرد آمدن و يا محفل است ( اين كلمه عبرى است ) .

العُنْصرِيّ

العُنْصرِيّ - منسوب به ( العُنْصُر ) است ؛ « جسمٌ عُنْصِريٌّ » : جسمى ساده از يك عنصر .

العُنْصُرِيَّة

العُنْصُرِيَّة - نژاد پرستى ، روش كسانى كه تعصّب قومي و نژاد پرستى دارند ( راسيسم ) .

العُنْصُل

العُنْصُل - ( ن ) : نوعى گُل زنبق كه داراى شكوفه‌هاى سپيد رنگ و خواص پزشكى است ، پياز دَشتى .

عَنْعَنَ

عَنْعَنَ - عَنْعَنَةً [ عنعن ] : در گفتار خود همزه را مانند ( عين ) تلفظ نمود ، اين روش در قبيلهء عربى بنى تميم متداول بود و مثلًا به جاى ( يعْجِبُنِي انْ تَفْعَلَ ) مىگفتند ( يَعْجِبُنِى عَنْ تَفْعَلَ ) :

دوست دارم كه انجام دهى . اين لغزشها در زبان متداول بسيار است مثلا مىگويند :

( عَنَّ المَريضُ ) به جاى ( أَنَّ ) يعنى بيمار ناله كرد و همچنين ( العَنِين ) را به جاى ( الأَنِين ) يعنى ناله تلفّظ مىنمايند ، - الرَّاوِي : راوى از منابع مختلف حديث روايت كرد مثلًا در روايت خود گفت : « رَوَى فُلانٌ عَنْ فُلانٍ عَنْ فُلانٍ . . . » : فُلانى از فُلانى و او از فُلانى روايت كرد .

عَنُفَ

عَنُفَ - - عَنْفاً و عَنَافَةً بالرجُلِ و عليه : به او رحم نكرد و با او رفتار سخت كرد .

عَنَّفَ

عَنَّفَ - تَعْنِيفاً [ عنف ] ه : با او به سختى رفتار كرد ، او را به سختى ملامت كرد ، با او عِتاب نمود .

العُنْف

العُنْف - ستمكارى ، سختى و بىرحمى .

العَنْف

العَنْف - مرادف ( العُنْف ) است .

العِنْف

العِنْف - مرادف ( العُنْف ) است .

العَنْفَقَة

العَنْفَقَة - ج عَنَافِق [ عنفق ] : تارهاى موى كه ميان لب پايين و چانه است .

العُنْفُوّ

العُنْفُوّ - [ عنف ] : « عُنْفُوُّ الشبابِ » : عُنْفُوان جوانى ( آغاز دورهء جوانى ) .

العُنْفُوَان

العُنْفُوَان - « عُنْفُوانُ الشبابِ » : آغاز جوانى ؛ « عُنْفُوانُ الخَمْرِ ) : تندى و تلخى مي .

عَنِقَ

عَنِقَ - - عَنَقاً : گردن او دراز شد .

عَنَّقَ

عَنَّقَ - تَعْنِيقاً [ عنق ] ه : گردن او را گرفت ، - عليه : بر بالاى آن برآمد ، - طَلْعُ النَّخْلِ :

شكوفهء درخت خُرما دراز شد .

العُنْق

العُنْق - ج أَعْناق ( ع ا ) : گردن . اين كلمه