فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — الصفحة ٥٩٠

الظُّهْرَة

داد ؛ « مَنْ اسْترْعَى الذِّئبَ فَقَد ظَلَمَ » : كسى كه به گرگ محبت مىكند ستم كرده است . ، - الأَرضَ : زمين را در جاى نامناسب كَند .

ظَلَم

ظَلَم - - ظَلْماً الليلُ : شب تاريك شد .

ظَلَّمَ

ظَلَّمَ - تَظْلِيماً [ ظلم ] ه : او را به ستمكارى نسبت داد ، - ه الحاكِمُ : حاكم حق او را از ستمكارش گرفت و به او كمك كرد .

الظُّلْم

الظُّلْم - مص ، آنچه كه ناروا و نابجا باشد ، ستم ، بىعدالتى ؛ « ظُلْماً » : بناحق .

الظَّلْم

الظَّلْم - مص ، و - ج ظُلُوم : يخ ، برق دندان و سفيدى آن .

الظَّلَم

الظَّلَم - ج ظُلُوم : شخص ، كوه .

الظَّلِم

الظَّلِم - « ليلٌ ظَلِمٌ » : شب كه بسيار تاريك باشد .

الظَّلْماء

الظَّلْماء - تاريكى ؛ « لَيْلَةٌ ظَلْمَاء » : يك شب بسيار تاريك و نيز « لَيْلٌ ظَلْماء » گويند .

ظُّلْمَة

ظُّلْمَة - ج ظُلَم و ظُلْمات و ظُلُمات و ظُلَمَات :

تاريك شدن ؛ « بَحْرُ الظُّلُمات » : درياى آتلانتيك .

الظُّلْمة

الظُّلْمة - ج ظُلَم و ظُلْمات و ظُلُمات و ظُلَمَات :

تاريكى .

الظَّلُوم

الظَّلُوم - ستمكار .

الظَّلِيف

الظَّلِيف - « رجُلٌ ظَليفُ النفسِ » : آنكه پاك و منزّه از هر گونه پستى و بدى باشد .

الظَّلِيل

الظَّلِيل - سايه دار : آنچه كه هميشه سايه داشته باشد .

الظَّلِيلَة

الظَّلِيلَة - مؤنّث ( الظَّلِيل ) است ، باغ پر از درخت ، آبهاى راكد در ته درّه .

الظَّلِيم

الظَّلِيم - ج ظِلْمان و ظُلْمان و أَظْلِمة : ستمديده ، - ( ح ) : شتر مرغ نر .

الظِّلِّيم

الظِّلِّيم - كسى كه بسيار ستم كند .

الظَّمَاء

الظَّمَاء - [ ظمأ ] : تشنگى .

ظَمِئَ

ظَمِئَ - - ظَمَا و ظَمْاً و ظَمَاءً و ظَمَاءَةً [ ظمأ ] :

بسيار تشنه شد ، - الَيْه : مشتاق او شد .

ظَمَّأَ

ظَمَّأَ - تَظْمِئَةً [ ظمأ ] ه : او را تشنه كرد ، - الْفَرَسَ : اسب را لاغر و ضعيف كرد .

الظَّمْء

الظَّمْء - ج أَظْمَاء : تشنگى .

الظَّمَأْ

الظَّمَأْ - [ ظمأ ] : تشنگى .

الظَّمِىء

الظَّمِىء - ج ظِمَاء [ ظمأ ] : تشنه ، مشتاق .

الظَّمْأَى

الظَّمْأَى - ج ظِمَاء [ ظمأ ] : مؤنّث ( الظَّمآن است .

الظَّمْآن

الظَّمْآن - ج ظِمَاء [ ظمأ ] : تشنه ، مشتاق .

الظَّمْآنَة

الظَّمْآنَة - ج ظِمَاء [ ظمأ ] : مؤنّث ( الظَّمآن ) است .

الظَّمِئَة

الظَّمِئَة - ج ظِمَاء [ ظمأ ] : مؤنث ( الظَّمِئ ) است .

ظَنَّ

ظَنَّ - - ظَنّاً [ ظنّ ] الشيءَ : آن را دانست و يقين حاصل كرد ؛ « ظَنُّوا انْ لا مَلْجَأَ مِنَ اللَّه الَّا الَيْه » : يقين نموده‌اند كه پناهى جز خدا نيست ، - ه بكذا : او را به چيزى تهمت زد ، گمان و خيال كرد ؛ « ظَنَنْتُ زَيْداً صَاحِبَكَ » :

پنداشتم كه زيد دوست تو است . اين فعل بر سر مبتدا و خبر مىآيد و دو مفعول به خود مىگيرد ؛ « لا اظُنُّ احَداً يُنْكِرُ » : معتقد نيستم كسى مُنكر باشد ؛ « لا اظُنُّكَ تُخالِفُنى » :

خيال نمىكنم با من مخالفت كنى ؛ « ظَنَّ فِيه القُدْرَةَ عَلى » : او را بر كارى توانا دانست .

الظَّنّ

الظَّنّ - [ ظنّ ] : مص ، و - ج ظُنُون و جج أَظَانِين ( على غير القياس ) : گمان و خيال قوى با احتمال خلاف آن ؛ « حُسْنُ الظَّنّ » : گمان و نيت خوب ؛ « سُوءُ الظَّنّ » : گمان و نيت بد ؛ « احْسَنَ الظَّنَّ بِفُلان » : نسبت به فلانى نظر خوب داشت ؛ « اسَاءَ الظَّنَّ بِفُلان » : نسبت به او نظر بد داشت ؛ « ظنّاً مِنْه أَن » : بعقيدهء او كه . . . ؛ « يَغْلِبُ عَلَى الظنّ انّ » : احتمال دارد كه . . .

الظَّنَّاء

الظَّنَّاء - [ ظنّ ] : « نَفْسٌ ظَنَّاء » : آنكه مورد اتهام باشد .

الظَّنَّان

الظَّنَّان - [ ظنّ ] : آنكه بسيار بد گمان باشد ، آنچه كه بدان اعتمادى نباشد .

الظِّنَانَة

الظِّنَانَة - [ ظنّ ] : تهمت .

الظِّنَّة

الظِّنَّة - ج ظِنَن و ظَنَائِن [ ظنّ ] : تهمت .

الظَّنُون

الظَّنُون - [ ظنّ ] مرادف ( الظَّنَّان ) است ؛ « رَجُلٌ ظَنُون » : مردى سست رأى كه مورد اعتماد نباشد ؛ « دَيْنٌ ظَنُون » : وامى كه به واريز و پس دادن آن از گيرنده اعتقادى نباشد ؛ « بِئْرٌ ظَنُون » : چاهى كه معلوم نيست آب در آن هست يا نه .

الظَّنِين

الظَّنِين - ج أَظِنَّاء [ ظنّ ] : مورد گمان و اتهام ، تهمت زده ، كم خير .

الظُّهَارَة

الظُّهَارَة - « ظُهَارَةُ الدابَّةِ » : آنچه كه براى حفظ ستور بر پشت آن قرار دهند .

الظِّهَارَة

الظِّهَارَة - من الثوب : رويه پيراهن كه متناقض آسترى جامه كه به آن ( البِطَانَة ) گويند مىباشد .

ظَهَرَ

ظَهَرَ - - ظُهُوراً : آشكار شد ، نمايان شد ؛ « عَلَى مَا يَظْهَر » و « يَظْهَرُ لِي ان » : آنچه كه به نظر مىرسد ، - ظَهْراً و ظُهُوراً عَلَى السِّر : بر آن راز آگاه شد ، - عَلَيْه : بر او غلبه يافت ، به او يارى كرد ، - عَلَى الشَّيْء : از بالاى آن چيز گذشت ، - بحاجَتى : نيازم را ناچيز دانست و به آن توجهى ننمود ، ، - ظهراً ه : بر پشت او زد ، - الشَّيءَ وَبِه : آن چيز را دور انداخت ، - الثّوبَ : براى جامه رويه ساخت ، - بِعِلْمِه : بدانش خود افتخار كرد ، - - ظَهَارةً : قوى پشت گرديد .

ظَهِرَ

ظَهِرَ - - ظَهَراً : از درد پشت و كمر ناليد .

ظَهَّرَ

ظَهَّرَ - تَظْهِيراً [ ظهر ] : آن مرد در نيمروز رفت يا در نيمروز آمد ، - فِيلْماً : عكس را ظاهر كرد .

الظُّهْر

الظُّهْر - ج أَظْهار : ظهر ، نيمروز .

الظَّهْر

الظَّهْر - مص ، و - ج أَظْهُر و ظُهُور و ظُهْران :

پشت انسان ، پشت حيوان ، - ج ظُهْران :

آنچه كه با آن بار حمل كنند ، دارائى بسيار ، جانب كوتاه پَر ، راه در بيابان ، زمين سخت و سفت ، آنچه كه از ياد تو برود يا به ياد بيايد ؛ « قَرَأَه عَلَى ظَهْرِ قَلْبه » و « مِنْ ظهر القَلب » و « على ظَهر لسانه » : هر سه تعبير به معناى از بر و بدون نوشته خواندن مىباشد ؛ « قَلَّبَ الأَمْرَ ظَهْراً لِبَطْنٍ » : آن كار را خوب آماده ساخت ؛ « قلبَ لَه ظَهْرَ المِجَنّ » : از او برگشت و با او دشمنى كرد ؛ « ظَهْراً عَلَى عَقِب » : از سر تا به پاى ؛ « ظَهْرُ الصّفحه » : پشت صفحه .

الظَّهِر

الظَّهِر - آنكه از درد كمر و پشت نالد .

الظُّهْرَة

الظُّهْرَة - يارى كننده ، دستيار .