فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — الصفحة ٥١

اسْتَأْنَفَ

أسْبَر

أسْبَر - إسْبَاراً [ سبر ] الجرحَ أو البئرَ أو الماءَ :

گودى زخم يا چاه يا آب را اندازه گرفت تا مقدار آن را بداند ؛ « هذه مَفَازَةٌ لا تُسْبَر » : اين بيابانى است كه پهناى آن شناخته نمىشود ، - الأمرَ : آن كار را تجربه و آزمايش كرد .

اسْبَطَرَّ

اسْبَطَرَّ - اسْبِطْرَاراً [ سبطر ] : دراز كشيد و خوابيد ، - تْ لهُ البلادُ : كشور به فرمان او درآمد ، - تِ الإبلُ : شتران شتاب كردند .

أَسْبَعَ

أَسْبَعَ - إسْبَاعاً [ سبع ] القومُ : آن گروه هفت نفر شدند ، - الرجلُ : شتران مرد در روز هفتم به آب وارد شدند ، - الشيءَ : آن چيز را هفت قسمت كرد ، - المكانُ : در آن مكان جانوران درنده بسيار شدند ، - هُ : گوشت جانور درنده به او خورانيد ، - الراعِي : جانور درنده به ستوران آن چوپان زد .

أَسْبَغَ

أَسْبَغَ - إسْبَاغاً [ سبغ ] اللَّهُ عليه النعمةَ : خداوند نعمت را بر او تمام كرد ، - له النَّفَقَةَ : در پرداخت نفقه به او فراخ گرفت و هر چه كه نياز داشت به او داد ، - الثوبَ : جامه را فراخ و بلند دوخت ، - الرجلُ : آن مرد زره گشاد پوشيد .

أَسْبَقَ

أَسْبَقَ - إسْبَاقاً [ سبق ] القومُ الى الأمر : آن گروه بر آن كار سبقت گرفتند .

أَسْبَلَ

أَسْبَلَ - إسْبَالًا [ سبل ] الستْرَ : پرده را آويخت ، - الدمعَ : اشك را فرو ريخت ، - على فلانٍ :

با او سخن بسيار گفت ، - الماءَ : آب را ريخت ، - الزّرعُ : خوشهء كشت برآمد ، - تِ السماءُ : آسمان باريد ، - تِ الطريقُ : رفت و آمد كنندگان راه بسيار شدند ، - الدمعُ أو المطرُ : اشك يا باران روان شد .

الأَسْبَل

الأَسْبَل - [ سبل ] من الرجال : مرد سبيل دراز .

الأُسْبُوع

الأُسْبُوع - ج أَسَابِيع [ سبع ] : هفتهء هفت روز .

الأُسْبُوعِيّ

الأُسْبُوعِيّ - [ سبع ] : منسوب به ( الأسْبوع ) است ؛ « جَرِيدَة أسْبُوعِيَّة » : هفته‌نامه .

روزنامه‌اى كه در هفته يك بار صادر شود .

الإسْبِيْداج

الإسْبِيْداج - ( ك ) : سفيداب سرب - اين كلمه فارسى است -

الأَسْبِيرين

الأَسْبِيرين - ( ك ) : آسپرين كه براى آرامش درد يا تب به كار برده مىشود .

الاسْت

الاسْت - [ أست ] : اساس ، سرين و تهيگاه .

إسْتَاءَ

إسْتَاءَ - اسْتِيَاءً [ سوأ ] : اين كلمه مطاوع ( سَاءَ ) است .

إسْتَادَ

إسْتَادَ - اسْتِيَاداً [ سود ] القومَ : پيشواى آن قوم را كشت يا اسير كرد ، - فى بَنِى فلان : از آن خانواده خواستگارى كرد .

الأُسْتاذ

الأُسْتاذ - ج أَساتِذَة و أَسَاتِيذ : معلم ، مدبّر ، دانشمند ، استاد ، - ( ت ) : دفتر كل حساب . - اين كلمه فارسى است -

الأُسْتاذِيَّة

الأُسْتاذِيَّة - رتبهء استادى دانشگاه .

إسْتَارَ

إسْتَارَ - اسْتِيَاراً [ سير ] : در بين راه آنچه را كه بدان نيازمند بود خريد ، - بسيرة فلانٍ : برابر خط مشى و روش فلانى اقدام به كار كرد .

الإسْتَار

الإسْتَار - ج أَسَاتِر و أَسَاتِير [ ستر ] في العدد : عدد چهار ، - فى الوزنِ : چهار مثقال .

الإسْتَارَة

الإسْتَارَة - [ ستر ] : پرده و پوشش .

إسْتَافَ

إسْتَافَ - اسْتِيَافاً [ سوف ] الشيءَ : آن چيز را بوى كرد .

إسْتَافَ

إسْتَافَ - اسْتِيَافاً [ سيف ] القومُ : آن قوم با يكديگر مسابقه دادند و دست به شمشير بردند .

اسْتَاقَ

اسْتَاقَ - اسْتِيَاقاً [ سوق ] الماشيةَ : ستوران را از پشت سر راند . اين كلمه متضاد ( قادَهَا ) مىباشد .

إسْتَاكَ

إسْتَاكَ - اسْتِيَاكاً [ سوك ] : دندانهاى خود را مسواك كرد .

إسْتَامَ

إسْتَامَ - اسْتِيَاماً [ سوم ] فلاناً السلعةَ : بهاى كالا را از وى پرسيد ، - بِالسّلعَةِ : بهاى كالا را گران خواست .

اسْتَأْتَن

اسْتَأْتَن - اسْتِئْتَاناً [ أتن ] : ماده خرى خريد ، آن خرماده شد ؛ « كان حِماراً فاسْتَأْتَنَ » : خر بود كه ماده خر شد ، اين ضرب المثل براى كسى است كه پس از عزت و بزرگى به او اهانت شود .

اسْتَأْثَرَ

اسْتَأْثَرَ - اسْتِئْثَاراً [ أثر ] بالشيء على الغير : آن چيز را ويژهء خود قرار داد ، - اللَّهُ بِهِ : خداوند او را ميراند .

اسْتَأجَرَ

اسْتَأجَرَ - اسْتِئْجَاراً [ أجر ] الرَّجُلَ : آن مرد را مزدور خود ساخت ، - الدارَ : خانه را اجاره كرد .

اسْتَأْجَل

اسْتَأْجَل - اسْتِئْجَالًا [ أجل ] : درخواست مهلت كرد .

اسْتَأْخَذَ

اسْتَأْخَذَ - اسْتِئْخَاذاً [ أخذ ] : سر خود را از سختى درد به زير افكند .

اسْتَأْخَرَ

اسْتَأْخَرَ - اسْتِئْخَاراً [ أخر ] : به تأخير افتاد .

اسْتَأْذَنَ

اسْتَأْذَنَ - اسْتِئْذَاناً [ أذن ] هُ : از او اجازه خواست ، - عليهِ : براى رفتن به نزد وى از او اجازه خواست .

اسْتَأْرَبَ

اسْتَأْرَبَ - اسْتِئْرَاباً [ أرب ] : بدهى او زياد شد ، دشمنى خود را پوشانيد ، او را به غلط افكند .

اسْتَأْسَدَ

اسْتَأْسَدَ - اسْتِئْساداً [ أسد ] : بسان شير شد ، - عليهِ : بر او دلير شد .

اسْتَأْسَرَ

اسْتَأْسَرَ - اسْتِئْساراً [ أسر ] : اسير شد ، - هُ : او را دستگير كرد .

اسْتَأْصَلَ

اسْتَأْصَلَ - اسْتِئْصَالًا [ أصل ] الشيءَ : آن چيز را از بن بركند ، - تِ الشجرةُ : ريشهء درخت ثابت و استوار شد .

اسْتَأْكَلَ

اسْتَأْكَلَ - اسْتِئْكَالًا [ أكل ] الشيءَ : آن چيز را به ناحق گرفت ؛ « فلانُ يَسْتَأْكِلُ الضُّعَفَاءَ » :

فلانى اموال مردم ضعيف را مىگيرد .

اسْتَأمَّ

اسْتَأمَّ - اسْتِئْمَاماً [ أمّ ] هُ : او را امام و پيشواى خود كرد .

اسْتَأْمَنَ

اسْتَأْمَنَ - اسْتِئْمَاناً [ أمن ] هُ : از او زينهار خواست ، او را امين و مورد اعتماد قرار داد ، - هُ على كذا : او را بر آن چيز معتمد خود كرد .

اسْتَأْنَى

اسْتَأْنَى - اسْتِئْنَاءً [ أني ] الرجلَ : آن مرد را به شتاب نينداخت ، - فى الأَمْرِ و به : با او در آن كار به نرمى و مهربانى رفتار كرد .

الاسْتِئْناف

الاسْتِئْناف - [ أنف ] : اعادهء دادرسى پس از صدور حكم از دادگاه بدوى ؛ « محكمة الاسْتِئْنَاف » : دادگاه استيناف ؛ « مُحامِ فى الاسْتِئْنَاف » : وكيل دادگاه استيناف .

اسْتَأْنَسَ

اسْتَأْنَسَ - اسْتِئْنَاساً [ أنس ] : وحشت و ترس او از بين رفت ، - بهِ و اليهِ : به او انس گرفت ، - لَهُ : به او نگريست و گوش فرا داد .

اسْتَأْنَفَ

اسْتَأْنَفَ - اسْتِئْنَافاً [ أنف ] الشيءَ : آن كار را از