فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — الصفحة ٤٤

أَرْفَخَ

الأرْصَاد

الأرْصَاد - جمع ( الرَّصَد ) است ؛ « الأَرْصَادُ الجوّيّة » : روشهاى علمى آموزش هواشناسى .

أَرْصَدَ

أَرْصَدَ - إِرْصَاداً [ رصد ] الرقيبَ : ديده‌بان را به ديده‌بانى راه برگزيد ، - الحسابَ : به حساب رسيدگى و آن را آماده كرد ، - لهُ شيئاً : چيزى را براى او آماده كرد ؛ « ارصدَ مبلغاً من المال لِكذا » : مبلغى پول براى آن كار اختصاص داد ، - لهُ خيراً او شرّاً : او را چه از نظر خير يا شر پاداش داد .

أَرْصَنَ

أَرْصَنَ - إِرْصَاناً [ رصن ] هُ : آن چيز را كامل و استوار كرد .

أَرَضَ

أَرَضَ - - أَرْضاً المكانُ : زمين پر گياه و سبزه و زيبا شد .

أَرِضَ

أَرِضَ - - أَرَضاً تِ الخشبةُ : چوب را موريانه خورد .

أَرُضَ

أَرُضَ - - أَرَاضَةً المكانُ : آن زمين پر گياه و سبزه و زيبا شد .

أَرَضَّ

أَرَضَّ - إِرْضاضاً [ رضّ ] : شير و خرما خورد و در نتيجه سنگين و لخت شد ، به سختى دويد ، - التعبُ العرقَ : خستگى عرق تن او را روان ساخت ، - فى الأرضِ : در زمين به سفر پرداخت .

الأَرْض

الأَرْض - ج أَرَضُون و أَراض : كرهء زمين ، « اتَانَا ابن ارْضٍ » : بيگانه يا غريبى بما رسيد كه پدر و مادرش شناخته نيستند ؛ « ارْضُ النَّعْلِ » :

تخت كفش يا كف سم ستوران يا آنچه كه بر زمين كشيده شود .

الأَرَضّ

الأَرَضّ - [ رضّ ] : مرد نشسته كه از جاى برنخيزد .

أَرْضَى

أَرْضَى - إِرْضَاءً [ رضو ] الرجُلَ : آن مرد را راضى و خشنود كرد .

أَرْضَبَ

أَرْضَبَ - إِرْضَاباً [ رضب ] تِ السماءُ : آسمان باريد ، - المَطَرُ : باران پياپى فرود آمد .

الأَرَضَة

الأَرَضَة - ج أرَضَ ( ح ) : موريانه .

أَرْضَخَ

أَرْضَخَ - إِرْضَاخاً [ رضخ ] للرجل : به آن مرد كمى از بسيار را بخشيد .

أَرْضَعَ

أَرْضَعَ - إِرْضَاعاً [ رضع ] هُ : او را شير داد ، - تِ المرأة : آن زن كودكى دارد كه شير مىخورد .

الأَرْضِيّ

الأَرْضِيّ - [ أرض ] : منسوب به ( الأرض ) است ، آنچه كه در زير زمين باشد .

الأَرْضيّ شوكيّ

الأَرْضيّ شوكيّ - ( ن ) : كنگر ، كنگر فرنگى ، نام ديگر آن ( الخُرْشوف ) است .

الأَرْطُمَاسيا

الأَرْطُمَاسيا - أو الشيح ( ن ) : گياهى است از تيرهء مركَّبات گل لوله‌اى كه در مناطق بيابانى روئيده مىشود .

أَرْطَبَ

أَرْطَبَ - إِرْطَاباً [ رطب ] البسرُ : خرما رطب شد ، - النَّخلُ : هنگام رطب درخت رسيد ، - القومُ : نخلهاى آن قوم رطب داد ، - تِ الأرضُ : رطب آن زمين بسيار شد ، - الثوبَ و نحوَه : جامه يا مانند آن را خيس كرد .

أَرْطَلَ

أَرْطَلَ - إِرْطَالًا [ رطل ] الرجلُ : گوشهاى آن مرد گسترده و فراخ شد .

الأُرْطَنْسِيا

الأُرْطَنْسِيا - ( ن ) : گل ادريسى يا گل ژاپنى كه داراى گلهاى سفيد يا گلى رنگ است .

أَرْعَى

أَرْعَى - إِرْعَاءً [ رعي ] الماشيةَ : ستور را چرانيد ، - المكانَ : آن جاى را چراگاه كرد ، - تِ الأرضُ : گياهان آن زمين بسيار شد ، - اللَّهُ الماشيةَ : خداوند براى چريدن ستور علف رويانيد ، - عليهِ : نسبت به او مهربانى و دلسوزى كرد ، - هُ سَمْعَهُ : به سخنان او گوش داد .

أَرْعَدَ

أَرْعَدَ - إِرْعَاداً [ رعد ] الرجلُ : آن مرد دچار رعد شد ، صداى رعد را شنيد ، - هُ الخوفُ : از ترس لرزه بر اندامش افتاد ، او را لرزانيد ، - زيداً : زيد را تهديد كرد و براى او خط و نشان كشيد .

أُرْعِدَ

أُرْعِدَ - [ رعد ] : لرزيد .

أَرْعَشَ

أَرْعَشَ - إِرْعَاشاً [ رعش ] هُ : او را ناتوان كرد .

الأَرْعَن

الأَرْعَن - [ رعن ] : آنكه در سخن بىپروا باشد ، آنكه داراى بينى دراز است ، كوهى كه داراى دماغه‌هاى بلند باشد .

ارْعَوَى

ارْعَوَى - ارْعِوَاءً [ رعو ] عن الجهل : از نادانى دست برداشت ، بازگشت ؛ « ارْعَوَى عن غَيِّهِ » :

از انحراف و سرپيچى كه داشت بازگشت .

أَرْغَى

أَرْغَى - إِرْغاءً [ رغو ] اللبنُ و نحوهُ : آن شير كف برآورد ، - هُ : او را خوار و زبون كرد ؛ « ارْغَى الرجلُ و أَزبَدَ » : از خشم فرياد كشيد و تهديد كرد .

أَرْغَدَ

أَرْغَدَ - إِرْغَاداً [ رغد ] القومُ : آن قوم در فراخ زندگى و فراوانى قرار گرفتند ، - اللَّهُ عيشَهُ :

خداوند زندگى او را فراخ كرد ، - القومُ مواشيَهم : آن قوم ستوران خود را براى چريدن آزاد گذاردند .

الأُرْغُل

الأُرْغُل - ( مو ) : از ابزار موسيقى شرقى كه عبارت از دو قطعه ناى به هم پيوسته است و داراى سوراخهائى مىباشند كه با انگشتان بر آن مىنوازند و آهنگهاى غمانگيز از آن برمىآيد .

أَرْغَمَ

أَرْغَمَ - إِرْغَاماً [ رغم ] هُ : او را زبون كرد ، او را به خشم درآورد ، او را به انجام كارى ناپسنديده وادار كرد ، - اللَّهُ انْفَهُ : خدا او را خوار كند ، - هُ الذلّ : خوارى او را افتاده كرد ، - اهْلَهُ : خانوادهء خود را با بىميلى ترك كرد ، - اللَّقمةَ من فيهِ : لقمه را از دهان خود بر خاك افكند ، - تِ الغنمُ او الظَّباءُ : آب بينى گوسفندان يا آهوان روان شد .

الأُزْغُن

الأُزْغُن - ( مو ) : از ابزار موسيقى است ، ارگ ، ارغنون - اين كلمه يونانى است .

الأُرْغَنُون

الأُرْغَنُون - ( مو ) : مرادف ( الأُرْغُن ) است .

أَرْفاغُ

أَرْفاغُ - [ رفغ ] الناسِ : مردم فرومايه و پست .

أَرَفَّ

أَرَفَّ - إِرْفَافاً [ رف ] تِ الدجاجةُ على بيضها :

مرغ بالهاى خود را بر روى تخمهايش گسترانيد .

أَرْفَأَ

أَرْفَأَ - إِرْفَاءً [ رفأ ] اليهِ : به او نزديك شد و پناه برد ، - الشيءَ اليه : آن چيز را به او نزديك كرد ، - تِ السفينةُ : كشتى به ساحل نزديك شد .

ارْفَتَّ

ارْفَتَّ - ارْفِتَاتاً [ رفت ] : شكسته و كوبيده شد ، - الحبلُ : ريسمان پاره شد ، - العظمُ :

استخوان خرد و ريز ريز شد .

أَرْفَخَ

أَرْفَخَ - إِرْفَاخاً [ رفخ ] العجينُ : رنگ خمير تغيير كرد و ترش شد . اين تعبير در زبان متداول رايج است .