فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — الصفحة ٤٠٠

الدَّوَّارة

گرفت .

دَهِسَ

دَهِسَ - - دَهَساً المكانُ : آن مكان نرم و هموار شد نه داراى شن ريزه بود و نه خاك و گل داشت .

الدَّهْس

الدَّهْس - گياهى كه هنوز رنگ آن به خوبى سبز نشده باشد ، زمينى كه بر آن رنگهاى زمين و گياه نباشد .

الدَّهْسَاء

الدَّهْسَاء - مؤنث ( الأَدْهَس ) است .

دَهِشَ

دَهِشَ - - دَهَشاً : حيران و شگفت زده شد .

دُهِشَ

دُهِشَ - مترادف ( دَهِشَ ) است .

الدَّهِش

الدَّهِش - حيران و سرگردان .

الدَّهْشَان

الدَّهْشَان - مترادف ( الدهِش ) است .

الدَّهْشَة

الدَّهْشَة - شگفتى ، تعجب ، حيرت ، سرگردانى .

دَهَقَ

دَهَقَ - - دَهْقاً الكأْسَ : جام را پر كرد ، - الماءَ : آب را با تندى خالى كرد ، - الشيءَ : آن چيز را شكست و بريد .

الدَّهَق

الدَّهَق - دوباره چوب يا كند كه بر پاى گناهكاران بندند .

الدُّهْقَان

الدُّهْقَان - ج دَهَاقِنة و دَهَاقِين : مترادف ( الدِّهْقان ) : دِهگان است . اين واژه فارسى است .

الدِّهْقان

الدِّهْقان - ج دَهَاقِنة و دَهَاقِين : رئيس روستا ، بازرگان ، بزرگ ده . اين واژه فارسى است ؛ « دَهَاقِين السياسة » : رهبران سياسى .

دَهْقَنَ

دَهْقَنَ - دَهْقَنَةً القومُ فلاناً : آن قوم فلانى را دِهگان برگزيدند .

الدَّهْقَنَة

الدَّهْقَنَة - رياست اقليم . اين واژه فارسى است .

دَهَكَ

دَهَكَ - - دَهْكاً الشيءَ : آن چيز را شكست ، آن چيز را سابيد و آرد كرد ، - الأرضَ : زمين را كوبيد .

الدَّهْلِيَة

الدَّهْلِيَة - ( ن ) : نام گياهى است گوناگون از تيره‌ى مركبات لوله‌اى . برگهاى اين گياه روبروى هم قرار دارند و شكوفه‌هاى آن درشت و رنگارنگ است .

الدِّهْلِيز

الدِّهْلِيز - ج دَهَالِيز : راهرو ميان درب و خانه ، راه دراز و باريك ؛ « ابناءُ الدهَالِيز » : كودكانى كه جمع آورى مىشوند . اين واژه فارسى است .

دَهَمَ

دَهَمَ - - دَهْماً هُ الأمرُ : آن امر وى را فرا گرفت ، - هُ : ناگهان بر او آمد ، ناگهان بر او حمله‌ور شد .

دَهِمَ

دَهِمَ - - دَهْماً هُ الأمرُ : آن امر بر او حادث شد .

دَهَّمَ

دَهَّمَ - تَدْهِيماً تِ النارُ القِدْرَ : آتش ديگ را سياه كرد .

الدُّهْم

الدُّهْم - سه شب آخر هر ماه قمرى .

الدَّهْم

الدَّهْم - ج دُهُوم : شماره‌ى بسيار ، عدد بسيار .

الدَّهْماء

الدَّهْماء - مؤنث ( الأَدْهَم ) است ، ديگ ، گروه مردم ، شب بيست و نهم از ماه‌هاى قمرى ، - ( ن ) : گياه پهنى است كه با آن دباغى كنند ؛ « حَدِيقَةٌ دَهْمَاء » : باغچه‌ى سرسبز و خرّم كه از بسيارى سبزه رو به سياهى زند .

دَهَنَ

دَهَنَ - - دَهْناً و دَهْنَةً الرأسَ : عطر يا روغن يا مانند آنها را بر سر ماليد ، - الشيءَ : بر آن چيز رنگ روغنى ماليد ، آن چيز را خيس كرد ، - دَهْناً هُ : او را خدعه و نيرنگ زد و خلاف آنچه را كه در باطن خود داشت آشكار نمود .

دَهَّنَ

دَهَّنَ - تَدْهِيناً الشيءَ : به معناى ( دَهَنَهُ ) است .

الدُّهْن

الدُّهْن - ج أَدْهَان و دِهَان : اسم است از ( دَهَنَ الشيءَ ) هرگاه آن را خيس كند ، ماده‌ى چربى است كه به آسانى ذوب مىشود و در اعضاى گوناگون حيوانات يا نباتات يافت مىشود ، « دُهْنُ الشيءِ » : روغن چيزى ؛ « دُهْنُ النَّخِيل » : روغنى است كه از درختان نخل در افريقاى استوائى و سنگال و گينا بدست مىآيد .

الدَّهْن

الدَّهْن - مص رنگ آميزى با ماده‌اى رنگين ، اندازه‌ى خيسى يا ترى زمين كه از باران پديد آيد .

الدِّهْن

الدِّهْن - من الحيوان : پيه يا دنبه‌ى گوسفند و مانند آن .

الدَّهْنَاء

الدَّهْنَاء - ( ن ) : برگ گياهى است سرخ رنگ كه با آن دباغى كنند .

الدِّهْنة

الدِّهْنة - واحد ( الدِّهن ) است .

الدُّهْنِيّ

الدُّهْنِيّ - روغنى ، چربى .

دَهْوَرَ

دَهْوَرَ - دَهْوَرَةً [ دهور ] الشيءَ : آن چيز را پرتاب كرد و دور انداخت .

الدَّهُون

الدَّهُون - پُماد يا روغن كه براى درمان بر بدن مالند .

دَهِيَ

دَهِيَ - - دَهْياً و دَهَاءَةً و دَهَاءً [ دهي ] : با زيركى و هشيارى به آن كار دست زد .

دَوَى

دَوَى - - دَوِيّاً [ دوي ] : آواز يا صداى بلندى از آن شنيده شد .

دَوَّى

دَوَّى - تَدْوِيَةً [ دوي ] السحابُ : ابر صداى رعد شنوانيد ، - الصوتُ : صداى بلندى از آن شنيده شد .

الدَّوَى

الدَّوَى - [ دوي ] : بيمار ، احمق ، آنكه هميشه ملازم جاى خود باشد . اين واژه در اصل مصدر است و همواره با يك لفظ به كار مىرود مانند « رجلٌ دَوًى و رجالٌ دَوًى و نساءٌ دَوًى » .

الدُّوَاء

الدُّوَاء - ج أَدْوِية : مترادف ( الدَّواء ) است .

الدَّوَاء

الدَّوَاء - ج أَدْوِيَة : دارو ، آنچه كه بيمارى را با آن درمان كنند ؛ « لِكُلِّ داءٍ دَوَاءُ » : براى هرگونه بيمارى داروئى هست .

الدِّوَاء

الدِّوَاء - ج أَدْوِيَة : مترادف ( الدَّواء ) است .

الدَّوَاة

الدَّوَاة - ج دَوًى و دُوِيّ و دِوِيّ و دَوَايَات : دوات مركب يا جوهر .

الدُّوَاد

الدُّوَاد - [ دود ] ( ح ) : كرمهاى ريز .

الدُّوَار

الدُّوَار - [ دور ] ( طب ) : سرگيجه . اين بيمارى را در زبان متداول ( الدَّوْخَة ) گويند .

الدَّوَار

الدَّوَار - مترادف ( الدُّوار ) است .

الدَّوَّار

الدَّوَّار - [ دور ] : آنكه بسيار دور زند يا رفت و برگشت داشته باشد ؛ « بائعٌ دَوَّارٌ » :

فروشنده‌ى دوره‌گرد ؛ « دَوّارُ الشمس » ( ن ) :

گل آفتاب گردان كه با حركت خورشيد تمايل كند ، از تخمهاى اين گل گونه‌اى روغن بدست مىآيد .

الدُّوَّارة

الدُّوَّارة - [ دور ] من الرأس : سرهاى گرد .

الدَّوَّارة

الدَّوَّارة - پرگار يا پرگال : ابزارى است دو شاخه براى كشيدن دايره و اندازه‌گيرى