فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — الصفحة ٣١١
حاجَى
ح الحاء
ح الحاء
ح
ح - حرف ششم از حروف مبانى و از حروف حلق است . اين حرف در حساب جُمَّل عبارت از ( 8 ) مىباشد .
الحَائِر
الحَائِر - [ حور ] : فا ، سرگردان ، - فى أمْرِهِ :
آنكه در كار خود سرگشته باشد .
الحَائِر
الحَائِر - ج حُوران و حِيران [ حير ] : فا ، جائى كه در آن آب گرد آمده باشد ، زمين مطمئن كه اطراف آن مرتفع و بلند باشد .
الحائِرة
الحائِرة - [ حور ] : زن سرگشته و حيران .
الحَائِز
الحَائِز - [ حوز ] : بدست آورده ، دارنده ؛ - « الحَائز الشَّهَادَة » : آنكه گواهى يا مدرك تحصيلى بدست آورده باشد .
الحَائِط
الحَائِط - ج حِيطان و حِيَاط [ حوط ] : ديوار ، باغ ؛ - « ضَرَبَ به عُرْضَ الحائِط » : به او اهميت نداد ، او را سبك شمرد .
الحَائِف
الحَائِف - ج حُيَّف و حُيُف و حَافَة [ حيف ] :
ستمگر ، ستمكار ؛ - « حائِفُ الجَبَلِ » : دامنه يا پايين كوه .
الحَائِك
الحَائِك - ج حَاكَة و حَوَكة [ حوك ] : بافنده پارچه ، - حائِكات و حَوَائِك : زن بافنده كه به آن « الحَائِكَة » گويند .
الحَائِك
الحَائِك - [ حيك ] : آنكه با تكبر و ناز راه رود .
الحَائِكَة
الحَائِكَة - ج حائِكَات و حَوَائِك [ حوك ] : زن بافنده‌ى پارچه .
الحَائِل
الحَائِل - ج حُول و حُوَّل و حِيَال و حَوَائِل [ حول ] :
دو رنگ يا چند رنگ ، آنكه يكسال تمام عمر داشته باشد ، هر ماده‌ى نازا ، آنكه ميان دو نفر حايل و يا معترض باشد .
الحَائِلَة
الحَائِلَة - [ حول ] : هر ماده‌اى كه يك سال عُمر داشته باشد ، هر ماده‌اى كه نازا باشد ، حيله ، فريب ؛ « ما فيه حَائِلَةٌ » : حيله‌اى در او نيست .
الحَائِم
الحَائِم - ج حُوَّم [ حوم ] : تشنه كه براى مذكر به كار مىرود .
الحَائِمَة
الحَائِمَة - ج حَوَائم و حُوَّم [ حوم ] : تشنه كه براى مؤنث به كار مىرود .
الحَائِن
الحَائِن - [ حين ] : احمق ، نادان .
الحَائِنَة
الحَائِنَة - ج حَوَائِن [ حين ] : بلاى سخت ، مصيبت .
حابَ
حابَ - - حَوْباً و حُوباً و حَوْبةً و حَاباً و حِيَابَةً [ حوب ] بكذا : گناه كرد .
حابَّ
حابَّ - مُحَابَّةً و حِبَاباً [ حبّ ] هُ : او را دوست داشت ، دوستى خود را بر او آشكار كرد .
حابَى
حابَى - مُحَاباةً و حِبَاءً [ حبو ] الرجُلَ : آن مرد را يارى كرد ، بسوى او گرايش كرد ، او را به خود اختصاص داد ، - القاضى زيداً فى الحُكْم : قاضى در صدور حكم به او گرايش كرد و حكم ناحق صادر نمود ، - هُ في البيع :
با او در معامله آسانى كرد .
الحَاب
الحَاب - [ حوب ] : گناه .
الحَابَة
الحَابَة - [ حوب ] : گناه .
حابَسَ
حابَسَ - مُحَابَسَةً [ حبس ] هُ : او را حَبس و زندانى كرد .
الحَابس
الحَابس - واحد ( الحُبَّسْ ) است .
الحَابِل
الحَابِل - [ حبل ] : شكارچى ، جادوگر ، افسونگر ؛ « اختلط الحابِلُ بِالنَّابِل » : اين مثل هنگامى به كار برده مىشود كه امر دشوار و سخت شده باشد .
الحَابِلَة
الحَابِلَة - ج حَبَلَة : مترادف ( الحُبْلَى ) است .
الحَابُول
الحَابُول - طناب يا ريسمانى كه بوسيلهء آن از درخت خُرما بالا روند .
حاتَ
حاتَ - - حَوْتاً و حَوَتَاناً [ حوت ] الطيرُ أو الوحشُ على الشيء : پرندگان يا حيوان درنده اطراف آن چيز گرديدند .
الحَاتِم
الحَاتِم - فا ، قاضى ، حاكم ، - « حَتَمَ الحَاتِمُ بِكَذا » : قاضى حكم به چيزى صادر كرد ، كلاغ ، سياه .
حاثَّ
حاثَّ - مُحَاثَّةً [ حثّ ] هُ : او را بر آن كار تشويق كرد و برانگيخت .
الحَاثِر
الحَاثِر - « عسلٌ حاثِرٌ » : عسلى كه فاسد شده باشد و به صورت دانه‌هاى خشك درآمده باشد .
حاجَ
حاجَ - - حَوْجاً [ حوج ] : فقير و نيازمند شد .
حاجَّ
حاجَّ - حِجَاجاً و مُحَاجَّةً [ حجَّ ] هُ : بر او احتجاج و اعتراض كرد .
الحَاجُ
الحَاجُ - [ حوج ] ( ن ) : گونه‌اى خار ، ( ن ) :
گونه‌اى گياه ( حمض ) كه داراى برگهاى دراز و نازك مىباشد و در زبان فارسى به آن خار شتر گويند .
الحاجُّ
الحاجُّ - [ حجّ ] : اسم جمع است به معناى حاجيان ؛ « قَدِمَ الحَاج حتّى المُشَاة » :
حاجيان حتى پيادگان آنها آمدند ، - ج حُجَّاج و حَجيج و حُجّ : اسم فاعل است ، آنكه به زيارت خانهء خدا يا اماكن مقدسه رفته باشد .
حاجَى
حاجَى - مُحَاجَاةً [ حجو ] هُ : بر او در سخن و