فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — الصفحة ١٧
الأَجَمّ
برنده در مسابقه .
أَجْرَسَ
أَجْرَسَ - إِجْرَاساً [ جرس ] الحادي : سرود گوى شتران آواز كرد ، - الجَرَسَ : زنگ را بصدا در آورد ، - الطَّائرُ : صداى بال پرنده هنگام گذشتن شنيده شد ، - الحَلْيُ : زيور آلات زن مانند زنگ آواز داد .
أَجْرَصَ
أَجْرَصَ - إِجْرَاضاً [ جرض ] هُ بريقه : ناشتائى او را كم كرد .
أَجْرَعَ
أَجْرَعَ - إِجْرَاعاً [ جرع ] تِ الناقةُ : شير ماده شتر كم شد . مثل اينكه در پستانش بجز چند جرعه شير نمانده است .
أَجْرَفَ
أَجْرَفَ - إِجْرَافاً [ جرف ] المكانُ : سيل سخت و سنگين در آن مكان آمد .
أَجْرَمَ
أَجْرَمَ - إِجْرَاماً [ جرم ] إِليه و عليه : گناه كرد .
الأَجْرُودِيّ
الأَجْرُودِيّ - [ جرد ] : آنكه بدنش بى مو باشد . اين كلمه در زبان متداول رايج است .
أَجَزَّ
أَجَزَّ - إِجْزَازاً [ جزّ ] الغنمُ أو البُرُّ أو النخلةُ : هنگام چيدن پشم گوسفندان يا درو كشت گندم يا بريدن خرما رسيد ، - القومُ : پشم گوسفندان آن قوم چيده شد ، كشت ايشان درو شد ، - التّمرُ : خرما خشك شد .
أَجْزَى
أَجْزَى - إِجْزَاءً [ جزي ] الأمرُ منه أو عنه : بجاى او قيام كرد و كار را جايگزين ديگرى نمود و از آن بىنياز شد ؛ « يُجْزِي هذا مِن او عَنْ ذَاكَ » :
اين جاى آن را مىگيرد .
الأَجْزَى
الأَجْزَى - [ جزي ] : آنكه كفايت بيشترى دارد ؛ « اللَّحُم السَّمين اجْزَى مِن الْمهَزُولِ » :
گوشت پرچربى جاى گوشت لاغر را مىگيرد .
أَجْزَاءُ
أَجْزَاءُ - [ جزأ ] الوَحَدَاتِ كالمِتْر و اليَرْد و اللِيتر الخ : واحدهاى معينى از اندازه و مقياس و پيمانه مانند سانتيمتر و متر و يا رد و ليتر .
الأَجْزَائِيّ
الأَجْزَائِيّ - [ جزأ ] : دارو فروش .
الأجْزَائِية
الأجْزَائِية - [ جزأ ] : داروخانه .
الأَجْزَاخَانة
الأَجْزَاخَانة - داروخانه .
أَجْزَأ
أَجْزَأ - إِجْزَاءً [ جزأ ] عنه : او را از آن چيز بى نياز كرد .
أَجْزَرَ
أَجْزَرَ - إِجْزَاراً [ جزر ] فلاناً : به او گوسفندى داد تا آن را ذبح كند .
أَجْزَعَ
أَجْزَعَ - إِجْزَاعاً [ جزع ] منه جِزْعةً : بازماندهء آن را باقى گذاشت .
أَجْزَلَ
أَجْزَلَ - إِجْزَالًا [ جزل ] العطاءَ و في العطاء و من العطاء لفلان و عليه : عطا و بخشش را بفلانى بسيار كرد .
الأَجْسَم
الأَجْسَم - [ جسم ] : درشتتر ، چاقتر ، ضخيمتر .
أَجَشَّ
أَجَشَّ - إِجْشَاشاً [ جشّ ] الشيءَ : آن چيز را كوبيد و شكست ، - البُرَّ : دانه را آرد زبر كرد .
الأَجَشّ
الأَجَشّ - م جَشَّاء ، ج جُشّ [ جشّ ] : آنكه صداى درشت دارد .
أَجْشَمَ
أَجْشَمَ - إِجْشَاماً [ جشم ] هُ الامرَ : او را بر آن كار تكليف كرد .
الأَجْعَب
الأَجْعَب - م جَعْبَاء ، ج جُعْب [ جعب ] : مرد شكم گنده ، مرد سست كار .
أَجْعَلَ
أَجْعَلَ - إِجْعَالًا [ جعل ] لهُ : او را مزد كارى كه مىكند داد ، - هُ جُعْلًا : مزد او را داد ، - الماءُ : آب پر از حشرات و پليديها شد .
أَجْفَى
أَجْفَى - إِجْفَاءً [ جفو ] فلاناً : فلانى را دور كرد .
أَجْفَلَ
أَجْفَلَ - إِجْفَالًا [ جفل ] البعيرُ : شتر با شتاب فرار كرد ، - تِ النَّعَامةُ : شتر مرغ گريخت ، - القومُ : آن قوم با شتاب گريختند ، - تِ الرّيح : باد با سرعت وزيد .
أَجِلَ
أَجِلَ - - أَجَلًا : دير كرد .
أَجَّلَ
أَجَّلَ - تَأْجِيلًا الشيءَ : براى آن چيز ضرب الاجل تعيين كرد ، آن چيز را به تأخير انداخت ؛ « أَجَّلُوا الاجْتِماعَ » : جلسه را بتأخير انداختند .
أَجَلَّ
أَجَلَّ - إِجْلَالًا [ جلّ ] هُ : او را بزرگداشت ، - هُ عن الْعَيبِ : او را از عيب و نقص منزه ساخت ، - عمرٌو زَيْداً : عمرو به زيد بسيار بخشيد .
الأَجْل
الأَجْل - مصدر ( اجَلَ ) است . اين كلمه را نخست براى تعليل شر و گناه به كار بردند ولى سپس در معناى وسيعترى براى بيان علت هر چيزى به كار برند : « من اجْلِك » : بخاطر تو ؛ « لأَجْلِك » : براى تو ؛ « لأَجْلِ انْ » :
براى اينكه .
أَجَلْ
أَجَلْ - حرف جواب است به معناى ( نَعَمْ ) ، بله ، آرى .
الأَجَل
الأَجَل - ج آجَال : پايان عمر ؛ « الى اجَلٍ غَير مُسمّى » : بدون تعيين وقت ، هنگام مرگ .
الأَجَلّ
الأَجَلّ - م جُلَّى [ جلّ ] : بزرگتر ، بالاتر ، والاتر .
أَجْلَى
أَجْلَى - إِجْلَاءً [ جلو ] عن بلده : از شهر خود خارج شد ، - هُ عن بَلَدِه : او را از شهرش بيرون كرد ، - الرَّجُلُ مَنزِلَهُ : آن مرد خانه خود را از ترس رها كرد .
الأَجْلَى
الأَجْلَى - م جَلْوَاء [ جلو ] : آنكه موى جلوى پيشانيش ريخته شده باشد ، زيبا ، حوب روى ؛ « ابْنُ اجَلى » : بامداد روشن .
أَجْلَبَ
أَجْلَبَ - إِجْلَاباً [ جلب ] لأَهله : براى خانواده خود كسب روزى كرد ، - القَومَ : آن قوم را جمعآورى نمود ، - القَومُ : آن قوم سر و صدا راه انداختند ، از هر سو روانهء جنگ شدند ، - على الفَرس : بر اسب بانگ زد تا سبقت بگيرد ، - الدّمُ : خون خشك شد .
الأَجْلَح
الأَجْلَح - م جَلْحَاء ، ج جُلْح و أَجْلَاح و جُلْحَان [ جلح ] : آنكه موى سرش از دو طرف پيشانى ريخته شده باشد .
أَجْلَدَ
أَجْلَدَ - إِجْلَاداً [ جلد ] المكانُ : در آن مكان تگرك آمد ، - هُ اليه : او را به وى نيازمند و ناچار گردانيد .
أَجْلَسَ
أَجْلَسَ - إِجْلَاساً [ جلس ] هُ : او را نشانيد .
الأَجْلَع
الأَجْلَع - م جَلْعَاء ، ج جُلْع [ جلع ] : مرادف ( الجَلِع ) است .
الأَجْلَه
الأَجْلَه - م جَلْهَاء ، ج جُلْه [ جله ] : آنكه موى جلوى پيشانيش ريخته شده باشد .
أَجَمَّ
أَجَمَّ - إِجْمَاماً [ جمّ ] الماءَ : از آب استفاده نكرد تا جمع شود ، - الفَرسَ : اسب را رها كرد و سوار آن نشد ، - الفُؤَادَ : قلب را آسايش داد ، - الفِراقُ : هنگام جدائى رسيد ، - الأَمرُ : آن كار فرا رسيد .
الأَجَمّ
الأَجَمّ - م جَمَّاء ، ج جُمّ [ جمّ ] : گوسفند بى شاخ ، رزمندهء بدون نيزه ؛ « الحِصْنُ الأجَمّ » :