تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( شرح تبصره علامه حلى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٦٤

الف : شرائط وجوب حجة الاسلام

و هي حجة الاسلام و ما يجب بالنذر و شبهه و بالاستيجار و الافساد فحجة الاسلام واجبة باصل الشرع مرة واحدة على الذكور و الاناث و الخناثى بشروط ستة البلوغ

تقسيم اول : حج يا واجب است كه مخالفت آن سبب عقوبت است و بلكه بر حسب روايات تارك آن يا بدين يهود و يا نصرانيّت مىميرد و يا مستحبّ است كه حدّ و حصرى ندارد و همه‌ساله هم مىتوان انجامش داد .

تقسيم دوّم : حج واجب به لحاظ اسباب و عواملى كه موجب آن مىشوند به چهار قسم تقسيم مىشود :

1 - حجّة الاسلام .

2 - حجى كه به واسطه نذر و شبه نذر يعنى عهد و قسم واجب مىشود .

3 - حج استيجارى .

4 - حج افسادى .

يعنى مثلًا سال گذشته مكه مشرف شد ولى اعمال حج را به درستى انجام نداد و حجّش فاسد گرديد بايد مجدّداً سال آينده برود و حج بجا آورد . حال از ميان اين چهار قسم سه قسم اخير ثانياً و بالعرض بر انسان واجب مىشود و آنكه اوّلًا و بالذات بر انسان مسلمان با شرائطى واجب مىشود عبارتست از اينكه : بر هر شخص مستطيعى چه زن و يا مرد و يا خنثى واجب است كه در تمام طول عمر يك بار حج بجا آورد و نام اين حج ، حجة الاسلام است چون‌كه بر حسب روايات يكى از واجبات پنج‌گانه بسيار مهمى است كه اسلام بر آنها بنا شده و بحث ما فعلًا در همين قسم است و در اين رابطه سه بحث داريم :

الف : شرائط وجوب حجة الاسلام

الف : شرائط وجوب حجة الاسلام

و آنها عبارتند از شش شرط :

1 - بالغ باشد پس اگر كودك نابالغ حج بجاى آورد مجزى نخواهد بود يعنى جاى حج واجب پس از بلوغ را نمىگيرد مگر اينكه وى در نزديكيهاى بلوغ نيت