كتاب النكاح ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٨٩
نقد استاد - مد ظله - :
جواب حلّى : ممكن است از باب وضوح مطلب بيان نشده باشد يا به ذكر « بُعُولَتُهُنَّ » اكتفا شده باشد ، جون اگر شوهر كه مالك انتفاع از همسر است بتواند به او نگاه كند و بر زن لازم نباشد كه زينت‌هايش را بپوشاند ، به طريق اولى لازم نيست كنيز ، خود را از مولايش كه مالك عين و منفعت اوست ، بپوشاند .
وجه سوم : به قرينه « ما مَلَكَتْ أَيْمانُهُنَّ »
وجه سوم : به قرينه « ما مَلَكَتْ أَيْمانُهُنَّ » مراد از « نِسائِهِنَّ » خصوص حرائر است .
مرحوم آقاى خوئى ( ره ) : در اين آيه مستثناهاى اول انحلالى است ، « إِلَّا لِبُعُولَتِهِنَّ » يعنى هر زنى مىتواند زينت خود را به شوهرش نشان دهد ، « آبائِهِنَّ » يعنى هر زنى مىتواند زينت خود را به پدرش نشان دهد و . . . خلاصه : يعنى هر زنى كه شوهرى دارد و پدر شوهرى و برادرزاده‌اى و . . . مىتواند زينت خود را به آنها نشان دهد . ولى در « نِسائِهِنَّ » انحلال معنى ندارد چون زن بودن رابطه‌اى نيست كه ما بين يك زن و زن ديگر باشد و هر زنى زنِ برخى از زنان باشد ولى زنِ ديگرى نباشد . بنابراين مراد از نسائهنّ طبيعى نساء است يعنى مؤمنات مىتوانند زينت خود را به مطلق زنان نشان دهند ، حرّه باشند يا امه . بلى چون در « ما مَلَكَتْ أَيْمانُهُنَّ » خصوص « اماء » ذكر شده است ، قرينه مىشود كه « نِسائِهِنَّ » فقط زنهاى آزاده را مىگويد و الّا لازم مىآيد كه ذيل آيه لغو باشد « تعالى الله عن ذلك علواً كبيراً » .
نقد استاد - مد ظله - :
نقد استاد - مد ظله - :
اولًا : عطف بر چند نوع است ، گاهى مباين به مباين عطف مىشود مثلًا مىگوييم « حيات انسانها و حيوانات و گياهان به آب وابسته است » و گاهى يكى از عاملَين من وجه به ديگرى عطف مىشود مانند اكرم العلماء و الهاشميين و گاهى . . .
پس چون عطف ، منحصر به عطف مباين به مباين نيست لذا ذكر « ما مَلَكَتْ أَيْمانُهُنَّ » دليل آن نيست كه « نِسائِهِنَّ » فقط حرائر باشند بلكه مىتوانند « نساء مؤمنات » باشند كه نسبتش با « ما مَلَكَتْ أَيْمانُهُنَّ » ( / اماء ) عموم و خصوص من وجه است .