أنيس الناس ( فارسى ) — الصفحة ١٥٧

مثنوى

گر از عشق آسمان آزاد بودى * كجا هرگز زمين آباد بودى

اگر بىعشق بودى جان آدم * كه بودى زنده در دوران عالم

تنى كز عشق خالى شد فسرده است * گرش صد جان بود بىعشق مرده است

اگر خود عشق هيچ افسون بداند * نه از سوداى خويشت وارهاند « 1 »

مشو چون سگ به خواب و خورد خورسند * اگر خود گربه باشد دل درو بند

گر انديشه كنى از راه بينش * به عشق است ايستاده آفرينش

شيخ عبد اللّه انصارى قدّس اللّه سرّه فرموده كه آدمى را از چهار چيز ناگزيرست : اول نانى ، دوم خرقانى ، سوم ويرانى ، چهارم جانانى .

امّا دوستى ديگرست و عاشقى ديگر ، دوست ديگرست و معشوق ديگر .

و فرق ميان دوست و معشوق آنكه در دوستى محبّت از جانبين بود و در عشق لزوم اين معنى نباشد ، و هرزمان كه عاشق را نهايت صدق حاصل شود اين دولتش ميسّر گردد .

( 1 ) - اصل : رهانت .