خزائن ( فارسى ) — الصفحة ٢٣٧

شبهة فى الميزان و جوابها

اى كريمى كه بر زمين اميد * هر چه رست از سخاى دست تورست

لغزى گفته‌ام كه تشبيهش * هست أحوال بد سگال تو چست

آنكه از پارسى و تازى او * چون مركب كنى دو حرف نخست

در زمان هر كه بشنود داند * يكى از نامهاى دشمن تست

باز چون باز پارسيش افتاد * در كس مادرش چه سخت و چه سست

و آنچه باقى بماند تازيش * هست همچون شمايلش بدرست

مر مرا در شبى كه خدمت تو * روى بختم به آب لطف بشست

داده‌اى آن عدد كه بر كف راست * پشت إبهام از ركوع آن جست

بده ار پخته شد و گرنى نى « 1 » * نه تو در بصره‌اى و من در بست

به دو هستيت نيستى مرساد * تا كه مرفوع هست باشد هست

« أيضا أنورى »

اى راى ملك شه معظم * مه پرور سال بخش ثانى

اى كرده كليم وار عدلت * آبان خداى را شبانى

حقا كه شوى به مهر و مه بر * ديماه به موسم خزانى

در دولت تو كراست نيسان * كان دولت هست جاودانى

بادا همه سال شاد تا هست * آب رخت اصل شادمانى

اى خواجه فيلسوف فاضل * كز فضل يگانهء جهانى

گر معنى اين لغز به واجب * پيدا كردن نمىتوانى

تا آخر هر مهى كه گفتم * از اول سالش اربرانى

آنگاه بشهور نى بأيام * معنيش هر آينه بدانى

مراد از مه پرور سال بخش شمس است ، و از آبان « رمه » زيرا كه

( 1 ) - نى اول عربى است مخفف نئى به معنى خام و نپخته .