الرسالة السعدية ( رساله سعديه ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٩٢

واژه‌نامه

كه در شوره‌زارها رويد ؛ چهارپايان آن را نخورند ؛ ريشه‌اش را كوبند و در شستن جامه به‌كار برند .

اطناب : درازگويى ، مفصّل‌نويسى

اقران : همانندان

اقنوم : واژه‌اى سريانى يا يونانى است ؛ به معنى اصل هرچيز ؛ و در متن عبارت از ظهورات و تجليات سه‌گانهء بارىتعالى .

اكابر : بزرگان

الصاق : چسباندن ، متّصل‌كردن

امد : هميشگى

اهاويل : جمع هول به معنى بيم و ترس

اهل سداد : اهل راستى و درستى و استقامت

ايما : اشاره

بليّه : رنج ، بلا ، پيشامد بد

بهايم : جمع بهيمه به‌معناى چهارپا ، جاندار بىتمييز

بيت المعمور : مسجدى در آسمان چهارم مقابل كعبه از جنس زمرّد يا ياقوت

بىمحابا : بىپروا

بىملام : بىسرزنش

تأسّى : پيروى

تبجيل : گرامى داشتن

تحريص : ترغيب‌كردن ، به شوق آوردن ، حريص‌كردن

تخويف : ترساندن

تسبيح : « سبحان اللّه » گفتن

تشنيع : سرزنش‌كردن

تكبير : « اللّه اكبر » گفتن

تمانع : اصطلاحى كلامى است . در علم كلام براى اثبات وحدانيت خداى تعالى از دليلى استفاده مىشود كه برهان تمانع نام دارد . اجمال آن اينكه اگر چند خدا در جهان هستى باشد ، ارادهء هريك مانع از تحقّق ارادهء ديگرى و باعث آشفتگى و فساد جهان مىشود . از ديد متكلّمان اين دليل ريشهء قرآنى دارد و آن همان آيهء 220 سورهء انبيا است كه مىفرمايد : « لَوْ كانَ فِيهِما آلِهَةٌ إِلَّا اللَّهُ لَفَسَدَتا » .

تهليل : « لا إله الّا اللّه » گفتن