الرسالة السعدية ( رساله سعديه ) ( فارسى ) — الصفحة ٠.٤٣

3 . درونمايه و محتواى رساله

اندازد .

و امّا سه مقدّمهء پايانى درواقع بخش عمده و مشترك بيشتر استدلالهايى است كه مصنّف در قسم دوم كتاب - كه به مسائل فقهى اختصاص دارد - از آنها بهره برده است .

پس از مقدّمات ، كتاب شامل 12 مسأله است : نه مسأله مربوط به علم كلام و سه مسأله دربارهء مباحث و احكام فقهى .

شش مسألهء نخستين « 1 » به برخى از مباحث خداشناسى اختصاص دارد . مسألهء هفتم به نبىّشناسى ، مسأله هشتم به امام‌شناسى و مسألهء نهم به معادشناسى .

و سه مسألهء پايانى مربوط به فقه به ترتيب دربارهء : 1 . طهارت ( وضو ، غسل و تيمم ) 2 . نماز 3 . روزه مىباشد .

ذكر اين نكته ضرورى است كه همان‌گونه كه مشاهده مىكنيد او در دو بخش اساسى كتاب به تمامى مباحث كلامى و فقهى نپرداخته ، اين شايد بدان دليل باشد كه خواجه سعد به همين مباحث نيازمند بوده . زيرا علّامه اين رساله را براى او نوشته ، و به نام او نامگذارى كرده و به او اهدا نموده است .

نكتهء ديگر آنكه در طرح مباحث ، شيوه منطقى را رعايت كرده و مباحث كلامى را بر مباحث فقهى مقدّم داشته است .

پايان‌بخش كتاب ، احاديثى است كه دربارهء ترغيب به‌شمارى از مستحبّات نظير :

طولانىكردن سجود ، نماز جماعت ، نماز شب و صدقه و نهى از برخى محرّمات ، مكروهات و رفتارهاى ناپسند مانند : ظلم ، شرب خمر ، قطع رحم ، كبر و آزار رسانى به برادران ايمانى وارد شده است .


( 1 ) . مصنّف در پايان مقدّمه تصريح دارد كه كتابش داراى چند فصل است كه فصل اوّل به بحث دربارهء ذات الهى و صفاتش اختصاص دارد ( و شامل 6 مسأله است ) امّا در ادامه نشانى از فصل دوّم نيست .