الرسالة السعدية ( رساله سعديه ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٦٧

و از جملهء مهلكات ، ظلم و ستم است « 1 »

و رسول خدا چنين نموده ادا كه : « خداى تعالى سؤال مىكند مرد را از شكوه و كوكبه چنان كه سؤال مىكند از مال كه از كجا به‌هم رسانيدى از حلال يا حرام ؟ و يك‌جا صرف كردى در معصيت يا طاعت ؟

/ 97 B /

و اهل جاه را مىگويد كه : من تو را تمكين دادم و قدرت داشتى بر امر معروف و نهى از منكر ، آيا نصرت داده‌اى مظلوم را و فرو كوفته‌اى ظالم را يا به فرياد رسيده‌اى اندوهناك بىبضاعت را ؟

و قال - صلّى اللّه - : « كلّكم راع و كلّ راع مسؤول عن رعيّته . » 118

و گفته رسول با عزّ و قبول كه همهء شما راعىايد - هريك را اهل و عيال و خدم و بهايم هست كه رعايت ايشان بر شما واجب است - و هر راعى را خواهند پرسيدن روز قيامت كه به زيردستان خود چگونه سلوك كرده‌ايد به عدل يا به ظلم ؟

اين عملهاى بر نهجِ صواب * نيست جز شرمندگى روزِ حساب

و قال رسول اللّه - صلّى اللّه - : « الظلم ظلمات يوم القيامة . » 119

ظلم در لغت تاريكى را گويند ؛ ميگو كه زيادتى و زور بر بيچارهء عور