جستارهايى فقهى و اصول با نگرشى بر آراء فقهاى ايران و عراق ( فارسى ) — الصفحة ٧٣
فصل اول : شرط در لغت
منه . و فى التنزيل العزيز : « فَقَدْ جاءَ أَشْراطُها » . « 1 »
ايشان هم ظاهراً قيد ضمن چيز ديگرى بودن را در معناى شرط اخذ كردهاند ، و لكن در ادامه استعمال نموده شَرَطَ را بدون حرف اضافهى « فى » و اينكه شرط بدون « فى » باز ظهور در ضمنى بودن تعهد داشته باشد بعيد است .
8 - در كتاب « اقرب الموارد » چنين آمده است :
شَرَط عليه فى البيع و نحوه ن ض شرطاً : الزمه شيئاً فيه و - الحجّام فلاناً بَزَغَهُ و تقول « رُبَّ شرط شارطٍ اوجع من شرط شارط » الاول من الالزام الثانى مِن بزغ الحجّام .
( شَرِطَ ) فلانٌ ل شَرطاً ايضاً وقع فى امرٍ عظيم .
( شارطه ) شرط كلٌ منهما
( اشترط ) له كذا : التزمه
( الشَرْط ) : الزام الشيء و - التزامه فى البيع و نحوه ج شروط و فىالمثل : « الشرط املَك عليك ام لك » اى انّ الشرط يملك صاحبهُ فى الزامه اياه المشروط ان كان له او عليه و - الدون اللئيم السافل ج اشراط
( الشَرَطُ ) محركةً : العلامة ج اشراط . . .
( الشريطُ ) المشروط و - خوصٌ مفتول يشَرّط به السرير و نحوه . . .
( الشريطة ) المشروطة و - الشرط لالزام الشيء و التزامه فى البيع و نحوه . . .
( الاشرَط ) الارذل يقال « الغنم اشرط المال » اى ارذله . « 2 »
و از آنچه ايشان معنا كردهاند برداشت مىشود كه در صورتى كه شَرَطَ با « فى
( 1 ) . ابن منظور ، لسان العرب ، ج 7 ، ص 82 . ( سورهى محمد ، آيهى 18 ) . ( 2 ) . سعيد الخورى الشرتونى اللبنانى ، اقرب الموارد فى فُصَح العربية و الشوارد ، ج 1 ، ص 584 - 583 .