جستارهايى فقهى و اصول با نگرشى بر آراء فقهاى ايران و عراق ( فارسى ) — الصفحة ٣٠

نقد كلام كاشف‌الغطاء

حكم أكل خواهد بود ، و علّت مانعه از أكل باعث منع از آن نيز مىشود » . « 1 »

نقد كلام كاشف‌الغطاء

نقد كلام كاشف‌الغطاء

مرحوم كشف‌الغطاء در مورد الحاق دخان به غبار ، به دو دليل استناد كرده‌اند :

1 - دخان در حق معتادى كه از آن لذت مىبرد مانند قوت است ؛

2 - دود شديدتر از غبار است .

در نقد كلام ايشان مىتوان گفت :

اولًا : مقتضاى دليل دوم شما الحاق مطلق است و حال آن كه مقتضاى دليل اول الحاق درخصوص متلذّذ معتاد است ، كه ظاهراً فتوا نيز بر مقتضاى دليل اول مىباشد . پس بين دو دليل ايشان و مقتضاى آن دو به نوعى تعارض است .

ثانياً : شديدتر بودن دود از غبار محلّ تأمل است . بر فرض اشدّ باشد فرق نهادن در اين شديدتر بودن معتاد و غيرمعتاد محل تأمل است .

ثالثاً : جناب صاحب هدايه مىفرمايد : ليكن إلى الآن بر حقير علّت بودن امر مذكور [ ضعيف نمودن قوّه‌ى حيوانيه ] محقّق نشده ؛ تا در هر امرى كه آن علّت موجود باشد آن حكم را جارى سازيم ؛ غايت امر آن است كه آن را حكمت منع تناول از غذا دانيم . و حكمت را تسريه نمىتوان نمود . « 2 »

پس دليل اول نيز مخدوش است و ملاك قطعى تحريم به دست ما نمىدهد تا آن را تعميم دهيم به ساير موارد .

و صلى الله على سيدنا محمّد وآله طاهرين

والحمد لله ربّ العالمين


( 1 ) . ميراث حوزه‌ى اصفهان ، ج 4 ، ص 78 و 79 . ( 2 ) . ميراث حوزه‌ى اصفهان ، ج 4 ، ص 79 .