بدائع الملح ( نوهاى نمكين ) ( فارسى ) — الصفحة ٤٥

الباب الخامس فى الاوصاف و التّشبيهات

و بسا شبا كه نچشيدم از گرماى وى غنودگى ، گوئى كه در هواى وى آتش‌ها برمىافروزد .

اطاف « 1 » بى عسكر للبق ذو لجب * ما فيه الّا شجاع فاتك بطل

گرد بر گرد من درآمد لشكرى مر فشه راست با بانگ ، نيست در آن لشكر مگر دليرى ناگه كشندهء كارزارى .

من كلّ شائلة الخرطوم طاعنة * لا السّيف يحجب « 2 » مسراها و لا الكلل « 3 »

از هر بلندكنندهء سنسور « 4 » خويش را زخم‌كننده ، كه نه شمشير بازدارد شب آمدن اين‌ها را و نه فشه‌خانه .

طافوا علينا و حرّ الصّيف يطبخنا * حتّى اذا نضجت « 5 » اجسادنا اكلوا

طواف كردند بر ما و گرماى تابستان مىپخت ما را ، چندانى كه پخته شد تن‌هاى ما بخوردند .

( 33 ) الثعالبىّ :

و حمّام له حرّ الجحيم * و لكن شابه برد النّسيم

و بسا گرمابه‌ها كه وى را گرماى دوزخ است ، و لكن درآميخت درو خنكى نسيم .

رأيت له ثوابا فى عقاب * و زرت به نعيما فى جحيم

ديدم مرو را پاداش نيكو در پاداش بد ، و زيارت كردم درو بهشتى در دوزخ .

الوأوأ الدّمشقىّ :

سقيا ليوم ترى قوس السّماء به * و الشّمس مسفرة و البرق خلّاس « 6 »

آب داده شودا ، روزى كه ببينى كمان آسمان در آن‌روز و آفتاب روى گشاده است و برق زودزود جهنده .


( 1 ) . يتيمة ، ج 2 ، ص 267 ، س 21 ؛ معجم ، ج 2 ، س 74 ، س 6 : « احاط » . ( 2 ) . يتيمة ، ج 1 ، ص 268 ، س 1 ؛ معجم ، ج 2 ، ص 74 ، س 7 : « لا تحجب السّجف » . ( 3 ) . در كتاب كنار كلمهء « الكلل » نوشته شده : « واحدها الكله فشه‌خانه » . ( 4 ) . سنسور : « خرطوم » لغتنامه . ( 5 ) . يتيمة ، ج 2 ، ص 268 ، س 2 : « طبخت » ؛ معجم ، ج 2 ؛ ص 75 ، س 1 : « انضجت » . ( 6 ) . يتيمة ، ج 1 ، ص 275 ، س 19 .