مشاهير مدفون در حرم رضوى ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٤٩٨

( 431 ) نهاوندى - محمّد ( 1291 - 1371 ه ق )

كربلا از محضر درس سيّد اسماعيل صدر اصفهانى ( م : 1338 ه ق ) بهره گرفت و پس از آن به نجف اشرف رفت و از محضر مرحوم آخوند خراسانى ( م :

1329 ه ق ) ، سيّد محمّد كاظم يزدى ( م :

1337 ه ق ) حاج ميرزا حسن خليلى تهرانى ( م : 1326 ه ق ) و شيخ عبد اللّه مازندرانى ( م : 1330 ه ق ) استفاده برد و اخلاق را نزد ملا لطف‌على فراگرفت .

مدتى در سامرا بود و از محضر ميرزا محمّد تقى شيرازى مشهور به ميرزاى دوم ( م : 1338 ه ق ) بهره جست . با اطلاع از خبر كسالت و سكتهء قلبى برادر بزرگترش حسن نهاوندى به سال 1329 ه ق به مشهد بازگشت و پس از ارتحال برادر ، زمام امور شرعى مشهد را به عهده گرفت . در مدرسهء ميرزا جعفر تدريس مىكرد و كتاب مىنوشت و ساعتى را به حل مشكلات مردم اختصاص داده بود .

ايشان تأليفات عديده‌اى دارد . از آثار چاپ‌شدهء او كتب مشروحه زير است :

تفسيرى به نام نفحات الرحمن در 4 جلد ، ضياء الابصار في مباحث الخيار و ديوانى به نام زبدة المصائب ، سراج النهج در مسايل عمره و حج ، حاشيه بر كتاب الصلاة مرحوم حائرى و خلل الصلاة .

آية اللّه نهاوندى از شاهدان عينى به توپ بستن حرم مطهر رضوى ( 1330 ه ق ) بود ، و در آخرين صفحات كتاب زبدة المصائب خود ضمن مدح امام رضا عليه السّلام به اين رويداد ناگوار اشاره كرده است :

امام هشتم فرخنده زاده موسى * كه طاعتش ز حق اول فريضه اهم است

ولى مطلق حق حكمران عالم قدس * امير ملك عرب شاه كشور عجم است

جهان رفعت و درياى علم و معدن فضل * كتاب جامع احكام و مجمع حكم است

بود ز كعبه فزون حرمت حريم درش * چه كعبه و حرم از اين حرم محترم است

كليم را كف دست ارچومه درخشان بود * ز آفتاب درخشان ترش كف قدم است

دم مسيح حيات ار به مردگان مىداد * به مردگان همه لعل لبش مسيح‌دم است

امين وحى خدا جبرئيل سدره‌نشين * به آستان جلالش ز كمترين حرم است