سخنوران آذربايجان ( از قطران تا شهريار ) ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ١٩٩
احمد تبريزى
احمد تبريزى
احمد تبريزى
عمدة الدّين ابو المظفر احمد فرزند نجم الدّين عبد اللطيف قاضى وراوى فرزند احمد تبريزى وراوى فقيهى كاتب از خاندان قضات بود . ابن الفوطى در سال 659 او را در « وراوى » ديده و گويد : وى را نامهها و اشعارى به فارسى است و مدتى در وراوى توليت قضا داشت . و بين او و نور الدّين محمد فرزند شهاب الخادم جورندى رصدى والى بيشكين و اهر و وراوى و سراب و كليبر و برگشاد ستيز و گفتگوهايى روى داده است او را اشعارى در مدح خواجه شمس الدّين صاحب ديوان است .
( روضات الجنان ، ج 1 ، ص 565 - تاريخ تبريز مشكور ، ص 759 )
احمد تبريزى
احمد تبريزى
احمد فرزند محمد از مؤرخان سدهء هشتم هجرى قمرى است . بنا به نوشتهء كاتب چلبى وى كتابى به عنوان « تاريخ النوادر » تأليف كرده است . « شهنشاهنامه » يا « منظومهء احمدى » نيز از تأليفات اوست كه حوادث تاريخى را تا سال 738 به نظم درآورده و به نام سلطان ابو سعيد بهادرخان موشح ساخته است . منظومه چنين شروع مىشود :
به نام خداوند جانآفرين * نگارندهء آسمان و زمين
و در مقدمهء آن چنين مىگويد :
« شهنشاهنامه » نهم نام اين * به نام شهنشاه روى زمين
خداوند گيتى و ديهيم و گاه * جهان جهانآفرين را پناه
جوانبخت و فرمانروا « بو سعيد » * جهانآفرينش ز جان آفريد
نسل مغولان در اين شهنشاهنامه به يافث بن نوح منتهى مىشود بنابراين داستان از ترجمهء او شروع و به شرح احوال جانشينان هلاكو تا مرگ ابو سعيد بهادر خاتمه مىيابد .
شاعر در پايان شهنشاهنامه دربارهء مدت تأليف و تاريخ اتمام آن چنين گفته است :
در اين گفتوگو شد مرا هشت سال * گر احمد بنالد كه گويد منال