فلاسفة الشيعة حياتهم وآراؤهم ( فلاسفهء شيعه ) ( فارسي ) — الصفحة ٧٧

آثار شيعه در پزشكى

مخصوصى داشته‌اند .

شايد جابر بن حيان از نخستين شيعيانى بود كه به علم طب توجه كرده است . به طورى كه مىدانيم جابر بن حيان پانصد رساله و كتاب در طب نوشته است كه بعضى از آنها عبارتند از : رسالة فى الطب ، كتاب السموم ، كتاب المجسة ( نبض ) و كتاب التشريح فى الطب .

ديگر از علماى شيعه كه به طب اشتغال داشتند ابو جعفر احمد بن محمد بن عيسى القمى است كه از فقها و دانشمندان شيعه بود و در طب كتابهايى به نام كتاب الطب الكبير و كتاب الطب الصغير « 1 » دارد .

ديگر ابو على حسن بن فضال از علماى شيعه و از ياران حضرت امام رضا ( ع ) است كه كتابى به نام كتاب الطب « 2 » دارد .

ديگر ابو النضر محمد بن مسعود عياشى تميمى است كه النديم در مورد او گفته است :

« او يگانهء زمان خود از حيث وسعت دانش بود » و كتابهايى به نام كتاب الطب و كتاب النجوم دارد .

ديگر ابو يوسف يعقوب بن اسحاق كندى فيلسوف مشهور عرب است كه در حدود سال 260 هجرى وفات كرده است . او به علم طب و ديگر علوم اشتغال داشت و در علم طب در حدود 25 تأليف دارد كه قسمتى از آنها عبارتند از : كتاب الطب البقراطى ، كتاب فى علة نفث الدم ( خونريزى ) ، كتاب تدبير الاصحاء ، كتاب فى قدر منفعة صناعة الطب ، كتاب فى وجع المعدة و النقرس ، كتاب كيفية الدماغ ، كتاب فى بحارين الامراض ، كتاب اشفية السموم .

ديگر ابو زيد احمد بن سهل بلخى است كه در حدود سالهاى 244 و 352 ه مىزيست .

اين دانشمند معلومات و اطلاعاتى جامع در فلسفه و فلك و طب داشت . كتاب معالج الابدان و الانفس در طب از اوست كه معروف به المقالتين است .

ديگر ابو على بن مسكويه است كه در حدود سالهاى 325 و 421 هجرى مىزيست .

كتاب الاشربة ، كتاب تركيب الباجات ، كتاب الادوية المفردة و كتاب البهق از اوست .

گروه بسيار ديگرى نيز از شيعيان بودند كه به علم طب اشتغال داشتند از جمله :

ابو الفتح كراچكى ، و امير غياث الدّين منصور بن صدر الدّين شيرازى است كه كتاب معالم الشفاء و الشافية از اوست و نيز كمال الدّين اربيلى و شيخ حسين بن شهاب الدّين بن حسين كركى عاملى است كه كتابها و رساله‌هاى بسيارى در طب دارد ، و شيخ حسين بن محيى الدّين بن عبد اللطيف بن ابى جامع عاملى را نيز كتابى در طب است .


( 1 ) - الفهرست ، ص 312 ( 2 ) - همان كتاب ، ص 312