فلاسفة الشيعة حياتهم وآراؤهم ( فلاسفهء شيعه ) ( فارسي ) — الصفحة ٤٤
[ متكلمان مشهور شيعه ]
ابو جعفر نوبختى برادر ابو سهل اسماعيل بن على نوبختى است كه شرح حال او را در قسمت دوم اين كتاب آوردهايم . ابو جعفر از متكلمانى است كه طريقهء برادرش ابو سهل را داشت . « 1 »
و از خاندان نوبخت افراد بسيار ديگرى هستند كه نام آنها در كتاب اعيان الشيعة و كتاب تأسيس الشيعة آمده است .
نوبختيان در مقابل جمهور و اكثريت شيعه آراء مخصوص به خود داشتند كه بعضى از آنها را در ضمن شرح حال افراد خاندان نوبخت نقل كردهايم ، به آنجا مراجعه شود .
ديگر از متكلمان شيعه ابو سهل بغدادى است كه كتابى به نام الكر و الفر فى الامامة دارد . « 2 »
نيز داود بن اسد بن اعفر الاحوص البصرى از بزرگان متكلمان شيعهء اماميه و از مؤلفين آنهاست . همچنين يكى از استادان حسن بن موسى ، فيلسوف نوبختى است ، چه حسن به خدمت او رسيد و از او تعليم گرفت . « 3 »
از متكلمين ديگر شيعه مىتوان افراد زير را نام برد :
خليل بن غازى كه به فلسفه اشتغال داشت و در آن تأليفاتى دارد .
عبد اللّه بن حسين يزدى صاحب حاشيه در منطق .
على بن ابى حاتم قزوينى كه كتابهايى دارد از جمله : كتاب التوحيد و المعرفة و كتاب موازين العدل و كتاب الرد على القرامطة و كتاب الرد على اهل البدع است .
زين الدّين على بن عبد الجبار بياضى كه تأليفاتى دارد از جمله : الاعتصام فى علم - الكلام و مسائل المعدوم و الاحوال .
ابو الحسن على بن محمد رازى از اساتيد علم كلام و علوم در عصر خود بود و او را تأليفاتى است از جمله : كتابى به نام مسائل فى المعدوم و الاحوال و كتابى به نام دقايق الحقائق .
محمد امين استرآبادى كه مؤلف كتاب فوائد حقايق العلوم و الرد على الدوانى و صدر الدّين فى حواشيهما على التجريد است .
( 1 ) - فهرست ، النديم ، ص 251 ( 2 ) - كتاب الامل ، قسمت 2 ، ص 74 ( 3 ) - اتقان المقال ، قسمت نفات ، ص 58