مطلع انوار ( احوال دانشوران شيعه پاكستان و هند ) ( فارسي ) — الصفحة ١٦٤

تفضل حسين سنبهلى 1237 ه ق / 1821 م 1308 ه ق / 1893 م

پيوسته به ياد خدا بود و از ضايع كردن وقت پرهيز مىكرد . فردى رحيم و مهربان بود ، حتى وقتى كه مىخواست بر اسب خود شلّاق بزند بر نوك كفش خود مىزد .

محتاط و پايبند طهارت بود و از راه حلال ارتزاق مىكرد .

خداترس بود كما اينكه وقتى دوستانش به مناسبت ارتقاى مقامش به او تبريك مىگفتند ، پاسخ مىداد كه تبريك ندارد ، چرا كه حسابم در نزد پروردگار بيشتر شده است !

دعاى او در نزد پروردگار مستجاب مىشد ، گويا در سفر حج كه فرزند بزرگش همراه او بود در بين راه طوفانى برمىخيزد ، تمام مسافران نگران و ناراحت مىشوند . وى دو ركعت نماز مىخواند و دعا مىكند . بعد از دعا ، طوفان فرومىنشيند . مسافران با ديدن اين كيفيت ، به خدمت وى حاضر شدند و دستش را بوسيدند .

گفتارش در افراد تأثير مىگذاشت و هركس را نصيحت مىكرد مىپذيرفت . تفضل حسين در 9 جمادى الاول سال 1308 ه ق براثر فلج درگذشت . در تكملهء نجوم السماء مادّه تاريخ وفاتش مختلف نوشته شده اما در كتاب بىبها تاريخ آن در سال 1310 ه ق ذكر شده و سپس قطعه جعفر عليخان نقل شده است :

مكين قصبهء سنبهل جناب علامه * فقيه آل نبى عالم علوم ادق

بشد به ماه مه بست و شش ز دار فنا * جنان مقام تفضل حسين محب حق

بگو جماد دوم بست و هفت از هجرى * هزار و دوصد و هشتاد نه براى طبق

تاريخ صحيح آن 9 جمادى الاول 1310 ه ق است .

حاشيه بر شرح لمعه ( در 1857 م از بين رفت ) به عربى از آثار اوست .

فرزندان او عبارتند از : حكيم سيد حسن ، امام جمعه و جماعت كان‌پور . محمد سبطين ، در حيدرآباد زندگى مىكرد .

شاگردان او عبارتند از :

1 - نجم العلماء مولانا سيد نجم الحسن .

2 - مولوى مظفر عليخان مرادآبادى .

3 - مولوى سيد على حسن نوگانوى .

4 - مولوى سيد حسين امروهوى .

5 - مولوى سيد على رضا ، ساكن كندركى ، وى در كلام و فلسفه و رياضى ماهر بود .

6 - مولوى على حسن ، ساكن سنبهل كه در مناظره و فقه مهارت كامل داشت .

7 - سيد زنده على ، ساكن جهالو بلوك بجنور .