تذكرة المعاصرين ( فارسي ) — الصفحة ٦٥

تدوين ديوانهاى حزين

مقدمه تذكرة المعاصرين اشاره دارد .

نسخه‌اى از ديوان او كه در سال 1155 ه . ق تدوين كرده است بر جاى مانده است . « 1 »

ديوان چهارم حزين شامل قصايد ، غزليات ، رباعيات ، قطعات و مثنويهايى است كه عبارتند از :

1 . چمن و انجمن شامل 300 بيت و آغاز آن :

به نام آنكه آذر را چمن ساخت * دل دوزخ شرر را انجمن ساخت

2 . خرابات : 470 بيت

در « تاريخ حزين » ص 79 آمده است كه :

در آن اوان مرا به طرز بوستان سعدى و آن نوع سخن‌گسترى رغبت افتاده شروع در گفتن نموده ، آن مثنوى را خرابات نام نهادم و بسيارى از مطالب عاليه و سخنان دلپذير در آن كتاب به سلك نظم درآمد و افتتاح آن اين است :

ثناهاست پير خرابات را * كه شست از دلم لوث طامات را

عطا كرد ز انديشه فارغ دلى * چو ميخانه بخشيد سر منزلى

اين مثنوى شامل 1200 بيت بود اما صورت انجام نيافت .

3 . مطمح الانظار

آغاز :

اى دل افسرده خروشت كجاست * خامشى از زمزمه جوشت كجاست

4 . فرهنگنامه : شامل 350 بيت

آغاز :

به نام نگارندهء هست و بود * فرازندهء اين رواق كبود

و « تذكرة العاشقين » كه تنها فاتحه و خاتمهء آن در ديوان چاپى وى آمده است و آغاز آن چنين است :


( 1 ) . نسخه‌اى از اين ديوان در موزهء بريتانيا موجود است ( ريو ، ج 2 ، ص 715 الف ) .