تذكرة المعاصرين ( فارسي ) — الصفحة ٢٧٦

* ص 146 ميرزا داوود متولّى ( مرگ 1133 ه . ق )

كمالات بهرهء وافى برده و بادهء معنى از دست ساقى دانش خورده طبعش نهايت نزاكت دارد .

در فهرست كتابخانهء سپهسالار با استناد به بيت زير ، تخلّص وى عشق ذكر شده است :

زادهء عشق مصرعى خواند به رسم تعميه * قصر جهان‌نما شده آيينه جهان‌نما « 1 »

آثار وى عبارتند از :

1 . ديوان : بالغ بر 8000 بيت است كه اين‌چنين آغاز مىشود : لوامع حمد و ثنايى كه چون كوكبهء تباشير در مطلع بندگى ظهور نمايد .

در اين ديوان بعد از ديباچه چند قصيده ، غزليّات مرتب به حروف تهجّى بر حسب رديفها ، مثنوى مسافرت‌نامه از اصفهان تا مشهد مقدس ( اين مثنوى گذشته از اينكه ابياتى لطيف دارد نام يك‌به‌يك منازل ميان اين دو شهر نامى ايران را در آن زمان تعيين مىكند و بسيارى از امثال را در آن مندرج ساخته است ) .

اين ديوان به شمارهء 1883 در الذريعه ، ج 9 / 1 ص 311 ثبت شده است .

مشخصات اين ديوان به شرح زير است : « 2 »

سپهسالار 256 : نسخه گويا پاكنويس اصل است برخى جايها را سفيد گذارده كه تكميل كند . داراى : ديباچه ، قصيده ، غزل ، سفرنامه ، زبور العاشقين ، نمكدان دين ، تركيب‌بندى تركى ، زرين ، 319 گ 15 س [ ف . سپهسالار 2 : 597 و 4 : 491 ]

2 . نمكدان دين : مثنوى است در بيان مجلس خصوصى شاه سلطان حسين صفوى و افراد آن و نقل مطالب دينى كه در آن مجلس مطرح مىشده است .

3 . زبور العاشقين : مثنوى است در تعريف سر تا پاى محبوب :

چو تعريف سراپا يافت اتمام * زبور العاشقينش ساختم نام

و آغازش اين‌چنين است :

عزيزان دوستان مهرآفرينان * شهيدان كشتگان محنت قرينان


( 1 ) . فهرست كتابخانهء مدرسهء عالى سپهسالار ، ابن يوسف شيرازى ج 2 ، ص 595 . لازم به ذكر است كه تخلّص پدر وى عشق بود . ( 2 ) . فهرست نسخه‌هاى خطى فارسى ، احمد منزوى ، ج 3 ، ص 2325 .