فهرست منتجب الدين — الصفحة ٣١٤

تعليقات

خواند مير در دستور الوزراء در أواخر ترجمه حال صاحب گفته

( صفحه 121 ) .

صاحب مدت هجده سال به امر خطير وزارت قيام نمود ، وآن مقدار

از نفايس كتب كه أو جمع كرد هرگز هيچ وزير بلكه صاحب تاج

وسرير جمع نكرده بود ، چنان كه در سفري از أسفار چهار صد شتر بار

بردار كتب أو را مىكشيدند " والعهدة على الراوي " .

وليس هذا أول قارورة كسرت في الاسلام ، زيرا اين امر نظائر

بسيار دارد ، از آن جمله سوزاندن كتابخانه شيخ الطائفة أبو جعفر محمد

بن الحسن الطوسي رضوان الله عليه است .

ابن كثير در " البداية والنهاية " ضمن ذكر حوادث سال چهار صد

وشصت گفته ( 12 / 97 ) .

وفيها توفى من الأعيان أبو جعفر محمد بن الحسن فقيه الشيعة

ودفن في مشهد على ، وكان مجاورا به من حين أحرقت داره بالكرخ

وكتبه ، سنة ثمان وأربعين ، إلى محرم هذه السنة فتوفى ودفن هناك .

واز عبارت سبكى صريحا بر مىآيد كه اين امر مكرر واقع شده ،

ودر مرئى ومنظر مردم صورت عمل به خود مىگرفته است ، ونص

عبارت أو در ترجمه حال شيخ اين است ( 3 / 52 ) .

وقد أحرقت كتبه عدة نوب بمحضر من الناس .

وهر كه طالب تفصيل اين قصه باشد به تواريخ وتراجم أحوال

مفصله مراجعه كند ، زيرا مناسب نمىدانم كه بيشتر از اين به اين قضية

جگر سوز ودلخراش اشاره كنم ، واين هم به طريق استطراد ذكر شد

" تلك شقشقة هدرت ثم قرت " .

مرا دردى است اندر دل اگر گويم زبان سوزد

اگر پنهان كنم ترسم كه مغز استخوان سوزد

برگرديم به أصل مقصود

پس بايستى فقط از شيعيان به اين امر ( تأليف تاريخ رى )

بپردازد ، زيرا چنان كه مشروحا معلوم شد " تاريخ رى " مستلزم ذكر