مجمع الفصحاء ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٣٣٤

من منتخب مثنوى مصباح الارواح فى صفة الانسان

آن كو ز خداى در حجابست * در آتش دوزخ و عذابست

مرگست اساس زندگانى * پيريست ملازم جوانى

زودا كه اجل سپه درآرد * گرد از همه نيك و بد برآرد

نه شاه رها كند نه كهتر * نه خواجه بجا نهد نه مهتر

چون رفت ز جسم جان پاكت * شد خاك ز تيره‌خاك خاكت

آن خاك چنان به خاك شد باز * وان پاك همان به پاك شد باز

از تفرقه چون شوى سوى جمع * سمع تو بصر شود بصر شمع

جانت چو ز تن خلاص يابد * در قرب حق اختصاص يابد

ذواق جهان ذوق گردى * بينندهء تحت و فوق گردى

ميرند همه چنان كه باشند * خيزند بدان نشان كه باشند

سنگ ارچه بر آسمان برآرى * وان را به حيل نگاه‌دارى

آن دم كه ازو بداشتى دست * افتد ز فراز بر زمين پست

مرغ ارچه شوى نگاه دارش * وز حبس قفس كنى حصارش

روزى كه شود ز بندت آزاد * پرواز كند سوى هوا شاد

كرديم گشاده بر تو اين راز * هر جزء به كل همىرسد باز

راهى دارى عظيم باريك * با راه شبى عظيم تاريك

ره چيست ره خداى بىچون * شب چيست شب جهان وارون

كعبه‌ست مقام و باديه راه * ناقه تن و زاد عشق اللّه

ره نيست فزون ز نيم فرسنگ * ليكن ز تو در رهست خرسنگ

هركس كه همىرود طريقى * او را نگزيرد از رفيقى

اول همه‌كس رفيق جويد * آنگاه سوى طريق پويد

مىرو همه‌شب به نور اختر * يعنى به چراغ پير رهبر

بعد از شب تيره روز بينى * خورشيد جهان‌فروز بينى

در تيه گنه مباش نوميد * كاندر عقب شبست خورشيد

وز طاعت خود مباش مغرور * مىترس كه ظلمتست با نور