مجمع الفصحاء ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٥٦

در صفت شمشير ممدوح خود گويد

تا سگ نفس تو گرگ شير شكارست * شير تو دايم ز بيم گرگ نزارست

تا كه نزارست شير و گرگ تو فربى * گرگ تو را به ز صيد شير چه كارست

عقل گرفتم چو شير و جهل چو مور آه * شير يكى مور بيشتر ز هزارست

آتش شهوت به آب طاعت بنشان * ور نه تنت مستحق سوزش نارست

هرچه شرارست مستعد شريرست * هركه شريرست مستحق شرارست

نفس يكى ديو ريو و عقل پرىوار * بستهء اين ديو ريو بيهده كارست

چيست به غير از چهار خلط و سه ارواح * آن صنمى كز غمش دل تو فگارست

خاك به چشمش كنند و سر به مغاكش * سيمين‌تن دلبرت كه لاله عذارست

عاقبت آن كل شود كه پيش تو جزو است * عاقبت آن گل شود كه نزد تو خارست

آب چو از جوى اوست آب حياتست * خاك چو از كوى دوست مشك تتارست

هركه نه او را حصار و زور و زرستى * حفظ خداوند لا يزال حصارست

همت عالى نكو نه قامت عالى * ز آنكه بلندى سزاى سرو و منارست

هست تو را تن چو پشه و اجلت باد * باد چو برخاست پشه را چه قرارست

گر تو بجويى ز گرگ نفس رهايى * چاره نه جز لطف پادشاه كبارست

شاه دوعالم علىّ سيّم آن كو * هشتم اين خاندان هشت و چهارست

اين آتش افسرده و يا آب روانست * يا پرتوى از تيغ شهنشاه جهانست

نارست بلى نار بود لازم فولاد * موجست بلى موج به درياش مكانست

اندر بر آتش چو يكى قطره محيط است * با آتش او آتش دوزخ چو دخانست

آن تيغ خزانيست كه او را نه بهارست * وان دست بهاريست كه او را نه خزانست

نى تيغ يكى اژدر پيريست خميده * كاشنيده كه اژدر به كف شير جوانست