رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٥١٨

241 - شيخ اجل جمال الدّين ابو منصور حسن بن شيخ سديد الدّين يوسف بن على بن محمّد بن مطهر حلى قدس اللّه روحه الشريف

و ابن ابى الحديد معتزلى كه معاصر با فخر الدّين فرزند علامه و يا با خود علامه بوده است ، كتاب ياقوت را شرح كرده است .

مؤلف گويد ، شيخ ابن متوج بحرانى كتاب تذكرة الفقهاء علامه را خلاصه كرده ، و نسخه‌اى از آن نزد ما موجود است .

قواعد علامه را گروه بسيارى از علما كه متجاوز از ده فقره شرح باشد ، شرح كرده‌اند .

از آن جمله شرح فرزندش فخر المحققين و شرح خواهرزاده‌اش عميد الدّين و شرح شهيد اوّل و شرح شهيد ثانى و شرح ابن متوج بحرانى و شرح سبعى كه در اختيار ابن متوج بوده و شرح نجاريه « 1 » و شرح شيخ على كركى و شرح علامه شوشترى و شرح فاضل هندى « 2 » كه معاصر با ما مىباشد .

از جمله آثار علامه ، رساله‌اى است در واجبات حج و اركان آن بدون آنكه يادآورى از دعاها و مستحبات و امثال آن كرده باشد و نسخه بسيار كهنى از آنكه نزديك به روزگار مؤلف نوشته شده ، در نزد ما موجود است و به‌طورى كه از ديباچه آن به دست مىآيد اين رساله را مؤلف پس از رسالهء ، المنهاج فى مناسك الحاج كه پيش از اين نام برده شده ، تأليف كرده است .

و از آثار او رسالهء مختصرى است در پاسخ پرسش سلطان محمّد خدابنده كه پرسيده است : حكمت نسخ احكام شرعيه چيست ؟

و از آثار او رساله‌اى است دربارهء وضو و نماز واجب . اين رساله اثر مختصرى است كه آن را به پيشنهاد وزير ترمتاش تأليف كرده ، و نسخهء

( 1 ) - شرح نجاريه يا حاشيه نجاريه به طورى كه در الذريعة ششم آمده تأليف جمال الدّين احمد ابن نجار است كه از شاگردان بزرگ شهيد اوّل بوده است ، بنابراين جمله « لا تقرأ » كه در پاورقى آمده است ، درست نيست - م . ( 2 ) - شرح فاضل هندى به نام كشف اللثام است كه همراه با چهار رساله از فاضل مغفورله در ضمن دو مجلد ، به طبع رسيده است - م .