بستان السياحه ( فارسي ) — الصفحة ٥٤٦
ذكر امام الهمام محمّد الباقر بن على بن حسين بن علىّ بن ابى طالب عليهم السّلام
چون فرزدق به آن وفا و كرم * كشت بينا قبول كرد درم
راقم كويد كه از اخبار بسيار بر وجه عموم معلوم مىشود كه آن حضرت را وليد بن عبد الملك مروان مسموم كردانيد و بدان زهر هماى عرش‌پيماى روح آن حضرت ( ع ) در بوستان عدن آشيان كزيد بعضى كويند هشام بن عبد الملك بر آن امر شنيع اقدام نمود و در كتب اخبار مذكور است كه آن حضرت ( ع ) هشت پسر و هفت دختر داشت و بروايتى دوازده پسر و نه دختر آن جناب را بود و برخى كويند كه در اصل دختر نداشت و اسامى اولاد ذكور آن حضرت بر اين موجب است امام محمّد باقر ( ع ) كه از امّ عبد اللّه فاطمه بنت امام حسن ( ع ) بوجود آمد و زيد كه در كوفه بشرف شهادت مشرّف شد و عمر و عبيد اللّه و عبد اللّه و حسن و حسين و على و بقول صاحب كتاب كزيده على افطس لقب داشت و اولاد آن حضرت اناث بر اين موجب است خديجه فاطمه عليّه ام كلثوم امّ حسن مليكه امّ موسى و در ساير اولاد آن حضرت اختلافست و اللّه اعلم
ذكر امام الهمام محمّد الباقر بن على بن حسين بن علىّ بن ابى طالب عليهم السّلام
ذكر امام الهمام محمّد الباقر بن على بن حسين بن علىّ بن ابى طالب عليهم السّلام
آن حضرت خامس ائمّه اثنى عشر امام جنّ و بشر است ولادت آن حضرت ( ع ) موافق مشهور در روز جمعه يا سه‌شنبه غرّه ماه رجب المرجّب و بقول بعضى در سيّم ماه صفر در مدينهء منوّره در سال پنجاه و هشت از هجرت واقع شده اسم مبارك آن حضرت ( ع ) محمّد و كنيت همايونش ابو جعفر و لقب ميمونش باقر ( ع ) مرويست كه حضرت رسول ( ص ) آن جناب را بدين لقب ملقّب فرموده بود براى آنكه شكافندهء علم اوّلين و آخرين بود جناب رسول ( ص ) فرموده بود جابر انصارى را كه تو او را ملاقات خواهى نمود و سلام مرا به او خواهى رساند مادر آن حضرت ( ع ) فاطمه بنت امام حسن بود و آن حضرت اوّل علوى است كه از دو علوى تولّد نمود و در وقت شهادت جدّ بزركوارش سه‌ساله و بقولى چهارساله بود و با پدر بزركوارش سى و چهار سال زندكانى نمود و زمان امامت آن حضرت نوزده سال بود و در سال صد و چهارده هجرى و بروايتى صد و پانزده هجرى و بقولى صد و شانزده هجرى در ماه ذىالحجّه و بقولى در ماه ربيع الاوّل بزهر عبد الملك مروان و بروايتى وليد بن عبد الملك و بقولى هشام بن عبد الملك از جهان فانى بسراى جاودانى رحلت نمود و در بقيع پهلوى والد بزركوار خود مدفون كشت و در وقت رحلت پنجاه و هشت سال داشت آورده‌اند كه آن حضرت سه پسر و يك دختر يادكار كذاشت و بروايتى شش پسر و يك دختر آن سرور را بود بر اين موجب امام جعفر الصّادق ( ع ) و عبد اللّه مادر ايشان امّ فروه بنت قاسم بن محمّد بن ابى بكر بوده و ابراهيم و عبد اللّه از امّ حكيم بنت اسد ابن مغيرة الثقفية تولّد نموده و على و زينب مادر ايشان امّ ولد بود و يكى ديكر بر فقير معلوم نشد از حضرت صادق ( ع ) مرويست كه هشام پدر مرا بشام طلبيد و بعد از كفتكوى بسيار از پدرم پرسيد كه آيا نسب ما و شما كه همه اولاد عبد منافيم يكى نيست پدرم فرمود بلى چنين است و ليكن بارىتعالى ما را مخصوص كردانيده است بمكنون اسرار خود و ديكران را مخصوص نكردانيده است هشام كفت آيا چنين نيست كه حقتعالى محمد ( ص ) را از شجرهء عبد مناف بسوى كافهء ناس مبعوث كردانيده است پس از كجا اين ميراث را مخصوص شما كردانيده است و حال آنكه حضرت رسول ( ص ) بر جميع خلايق مبعوث كرديده است خداى تعالى در قرآن مجيد مىفرمايد وَ لِلَّهِ مِيراثُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ * پس بچه سبب ميراث علم بشما آمده است و حال آنكه بعد از محمّد ( ص ) پيغمبرى مبعوث نكرديده و پيغمبرى بشما نرسيده است پدرم فرمود از آنجا بارىتعالى ما را مخصوص كردانيده كه به پيغمبر خود وحى فرستاد و امر نمود رسول خود را كه مخصوص كرداند ما را بعلم خويش به اين سبب پيغمبر برادر خود علىّ بن ابى طالب ( ع ) را مخصوص مىكردانيد به رازى و اسرارى چند كه از صحابه مخفى مىداشت و چون اين آيه نازل شد كه وَ تَعِيَها أُذُنٌ واعِيَةٌ يعنى حفظ آنها را كوشهاى ضبطكننده و نكاه‌دارنده مىكند پس رسول خدا ( ص ) فرمود كه يا على ( ع ) من از خداى تعالى سؤال نمودم كه آنها را كوش تو كرداند و به اين جهت علىّ بن ابى طالب ( ع ) مىفرمود كه هزار باب علم رسول خدا ( ص ) تعليم من نمود و از هر بابى هزار باب ديكر بر دل من كشود چنان كه شما راز و اسرار خود را به محرمان و مخصوصان خود مىكوئيد و از ديكران مخفى و پنهان مىنمائيد همچنين حضرت رسول ( ص ) اسرار خود را بعلى ( ع ) مىفرمود و ديكران محرم آن نبودند و همچنين حضرت علىّ بن ابى طالب ( ع ) كسى را از اهل بيت خود كه محرم آن اسرار بود به آن اسرار مخصوص مىنمود به اين طريق آن علوم و اسرار بما رسيده است هشام كفت كه على ( ع ) دعوى آن مىكرد كه من علم غيب مىدانم و مردم را از علوم غيب آكاه مىكردانم و حال آنكه بارىتعالى در علم خود كسى را شريك نكردانيده و احدى را بشاهراه غيب نرسانيده است پس از كجا اين دعوى را