زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — الصفحة ٨١

فصل 7 : در امتحان اين عمل به ميزان أيام جمعات

تا آن عدد سال‌هاى باقي از قسمت ، توان شمردن ودانستن .

اما معرفت مدخل ماه‌ها را

I

طريق چنان است كه در قسم چهارم از فصل چهارم بيان كرده‌ايم . واگر به جدول خواهيم كه مدخل

I

ماه‌ها را بدانيم درآئيم در جدول ماه‌هاى ملكي ، وعلامت أيام أسابيع برگيريم وبا علامت

I

سر سال جمع كنيم . واگر از هفت كه دور جمعات است زيادت شود ، هفت از أو طرح كنيم ؛

I

آنچه باقي ماند علامت سر ماه مطلوب بود .

فايده : ما هر تاريخي را علامت جمعات در چهار

I

دور نهاده‌ايم ؛ واگر اين چهار دور تمام شود وخواهند كه علامت جمعات دور

I

پنجم استخراج كنند ودر جدول ثبت گردانند طريقش آن است كه بر رقم جمعات هر دورى

I

چون دو بر افزايند ، رقم جمعات دور ديگر حاصل آيد كه بعد از آن د [ و ] ر بود .

مثلًا

I

چنان كه مبدأ أول دور كبس تاريخ ملكي روز سه شنبه بوده است چنان كه در جدول أول

I

دور أول نهاده‌ايم . وبعد از آن دو عدد بر آن افزوده‌ايم تا پنج شده است در جدول

I

أول د [ و ] ر دوم نهاديم . بعد از آن دو عدد ديگر بر آن افزوده‌ايم تا هفت شده است

I

در جدول أول دور سوم نهاده‌ايم ؛ وباقي جداول بر اين قياس بود در جميع ادوار إلى

I

مايتناهى .

فصل ششم : در بسط كردن سال‌ها وماه‌هاى اين تاريخ با أيام

فصل ششم : در بسط كردن سال‌ها وماه‌هاى اين تاريخ با أيام

وآسان‌تر طريقي

I

در اين باب آن است كه ضرب كنيم سال‌هاى تامه را در 365 تا أيام سال‌هاى تامه حاصل آيد

I

بي كبايس . آن گاه أيام كبايس سال‌هاى تامه را با آن أيام سال‌هاى تامه جمع كنيم تا أيام سال‌هاى

I

تامهء اين تاريخ حاصل آيد . وبه جهت ماه‌ها ، ماه‌هاى تامه را در 30 ضرب كنيم وأيام ماه ناقص را

I

بر أو افزائيم تا أيام سال ناقص حاصل آيد . آن را با أيام سال‌هاى تامه جمع كنيم تا جملهء أيام اين تاريخ

I

حاصل آيد .

فصل 7 : در امتحان اين عمل به ميزان أيام جمعات

فصل 7 : در امتحان اين عمل به ميزان أيام جمعات

وطريق أو آن است كه بر أيام

I

ناقصهء اين تاريخ 5 برافزاييم يا بر أيام تامهء أو 6 ؛ وآن را بر هفت قسمت كنيم . پس اگر آنچه