زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — الصفحة ٦٠

فصل چهارم : I

حاصل آيد كه مجنس در أيام أسابيع باشد .

قسم دوم : در مدخل ماه‌ها

قسم دوم : در مدخل ماه‌ها

وآن سه

I

نوع باشد :

نوع أول : عدد ماه‌هاى تامّه را به دو جاى نهيم ويكى را تنصيف كنيم . واگر كسر افتد

I

آن كسر را يكى گيريم تا نصف صحيح شود . آن را بر آن عدد ماه‌هاى تامه افزائيم وعلامت

I

جمعات سر سال را با آن جمع كنيم وبر هفت قسمت كنيم ؛ آنچه باقي ماند رقم جمعات

I

سر ماه ناقص باشد .

نوع دوم : عدد ماه‌هاى تامه را ضرب كنيم بر يك ونيم وكسر را جبر كنيم . آنچه حاصل آيد با علامت جمعات سر سال جمع كنيم وبر هفت قسمت كنيم . آنچه باقي ماند رقم جمعات سر ماه ناقص باشد .

نوع سوّم : در اين جدول درآئيم واز برابر آن ماه كه مدخل أو

I

خواهيم علامت فضلهء جمعات برگيريم وبه مقدار آن عدد از آن روز كه مدخل

I

سر سال است از أيام جمعات ابتدأ كنيم واز أيام جمعات بشماريم . بر آن

I

روز از أيام هفته كه عدد منتهى شود مدخل آن ماه باشد .

فصل چهارم : I

فصل چهارم :

I

در استخراج

I

مدخل سال‌ها

I

وماه‌ها از أيام أسابيع ، به جدول

وطريق أو آن است كه سال‌هاى ناقصهء اين تاريخ را

I

بر دويست وده « 1 » قسمت كنيم آنچه باقي ماند از قسمت ، در جدول مدخل سال‌هاى عربى

I

درآئيم ومثل آن عدد در جدول مجموعه‌اى طلب كنيم . اگر بعينه يافتيم از برابر أو علامت

I

جمعات برگيريم . واگر مثل آن نيابيم در مجموعه‌اى كه به تفاضل سى سى نهاديم ، عددي « 2 »

I

طلب كنيم كه از أو كمتر باشد وبدو نزديك‌تر ؛ واز برابر آن عدد ، علامت جمعات

I

برگيريم ونگاه داريم وآن را محفوظ خوانيم . آن گاه آن عدد جدول را از آن عدد

I

كه با ماست نقصان كنيم ؛ آنچه باقي ماند آن را در جدول مبسوط طلب كنيم ؛ اگر آن

I

عدد به سرخى نوشته باشد آن سال كبيسه بود ؛ واگر به سياهى نوشته باشد

I

بسيطه بود . آن گاه از برابر آن عدد ، علامت جمعات برگيريم وآن را با محفوظ


( 1 ) . [ در حاشية آمده است : ] دويست [ و ] ده عدد هفت دور كبس است كه در وى علامت جمعات در [ د ] ور ثامن بعينه مثل أول باشد . بسيد منجم ( 2 ) . [ در أصل نسخه : ] عدى