زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — الصفحة ٥٢

فصل چهارم : در بيرون آوردن مدخل سال‌ها وماه‌ها از أيام أسابيع ، به جدول I

تا رقم أيام أسابيع سر ماه ناقص حاصل شود .

نوع دوم ؛ در اين جدول درآئيم واز

I

برابر آن ماه كه مدخل أو خواهيم كه بدانيم كه علامت فضلهء جمعات برگيريم ،

I

واگر آن سال كبيسه بود علامت كبيسه برگيريم ؛ وبه مقدار آن عدد از آن روز

I

كه مدخل سر سال است بشماريم . آنجا كه عدد منتهى شود مدخل آن ماه باشد .

I

مثالش ، فرض كنيم كه سر سال دوشنبه است يعنى مدخل تشرين الأول ، و

I

مىخواهيم كه مدخل ماه شباط بدانيم . چون علامت شباط پنج مىيابيم ، از دوشنبه

I

كه سر سال است مىشماريم عدد پنج به جمعه منتهى مىشود . پس معلوم شد كه مدخل شباط ،

I

آدينه « 1 » است ؛ واستخراج مدخل ديگر ماه‌ها بر اين قياس باشد . وجدول اين است :

I

فصل چهارم : در بيرون آوردن مدخل سال‌ها وماه‌ها از أيام أسابيع ، به جدول I

فصل چهارم : در بيرون آوردن مدخل سال‌ها وماه‌ها از أيام أسابيع ، به جدول

I

وطريق أو آن است كه قسمت كنيم سال‌هاى ناقصه را بر بيست وهشت واز برابر عدد

I

باقي درآئيم در جدول فضله الأدوار كه از صفر نهاديم تا بيست وهفت . اگر آن

I

عدد باقي را در آن جدول به سرخى يابيم ، آن سال كبيسه بود . واگر به سياهى يابيم ، بسيطه

I

باشد ؛ از برابر أو ، علامت أيام جمعات برگيريم . آنچه حاصل آيد رقم جمعات أول تشرين

I

الأول باشد در آن سال ؛ يعنى رقم جمعات مدخل آن سال باشد . واگر مدخل ديگر ماه‌ها خواهيم كه بدانيم از برابر آن ماه كه خواهيم علامت جمعات برگيريم . اگر سال بسيطه بود

I

از برابر بسيط واگر كبيسه باشد از برابر كبيسه ؛ وآن را با علامت جمعات سر سال

I

جمع كنيم . واگر مجموع از هفت زيادت شود كه دور جمعات است ، هفت از آن مبلغ

( 1 ) . [ در أصل نسخه : ] آذينه