زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — الصفحة ٣٦٨

فصل 2 : I

عطارد در تاسع ؛ چهارم ، بيت مذكر ، مذكر را ؛ پنجم ، بيت مونث ، مونث را : يعنى خانه‌هاى فرد را مذكر

I

مىدارند وخانه‌هاى زوج را مونث ؛ ششم ، بيت سعد ؛ هفتم ، مثلثهء ثالثهء سعد ؛ هشتم ، قوت خداوند

I

خانه واين را نصرت نيز خوانند ، بدان سبب كه خداوند آن خانه ناصر آن كوكب باشد ودليل

I

عاقبت اوست ؛ نهم ، أعانت ؛ دهم ، استعانت ؛ يعنى زحل مريخ را أعانت كند واز زهره استعانت

I

خواهد ، ومشترى زهره را أعانت كند واز قمر استعانت خواهد ، مريخ شمس را أعانت كند واز زحل

I

استعانت خواهد ، وآفتاب هيچ كوكب را معونت نكند واز مريخ استعانت خواهد ، وزهره ، زحل

I

وقمر را أعانت كند واز مشترى استعانت خواهد ، وعطارد به سبب زيركى هيچ كوكب را أعانت

I

نكند واز هيچ كوكب استعانت نخواهد ، وقمر مشترى را أعانت كند واز زهره استعانت خواهد ،

I

واين اعتبار به نسبت اشراف كواكب بود .

مثالش : چون آفتاب در شرف خود بود كه خانهء

I

مريخ است وقوى حال گردد ، پس مريخ أو را معونت كرده باشد به حسب بيت . اما اگر آفتاب

I

متصل شود به مريخ كه صاحب بيت شرف اوست ، از أو اكتساب شرف كند . پس استعانت

I

خواسته باشد از أو ؛ وباقي بر اين قياس است .

يازدهم ، نعمت ؛ دوازدهم ، مكافات ومعنى مكافات

I

آن است كه اگر كوكبى در درجهء هبوط يا در درجهء نيّر افتاده باشد چون كوكبى كه دوست أو بود بدو

I

متصل شود أو را از آن نحوست رسيده باشد ودست گرفته ومكافات ، مكافات اين نعمت است ؛

I

اما دوستان آفتاب ، ماه ومريخ ومشترى است ودوستان قمر ، شمس وعطارد ودوستان

I

زحل ، عطارد وزهره ودوستان مشترى ، قمر وشمس ومريخ ودوستان مريخ ، قمر وشمس و

I

مشترى ودوستان زهره ، عطارد وزحل ودوستان عطارد ، زهره وآفتاب .

سيزدهم ،

I

حصار ميان دو سعد وآن چنان بود كه كوكبى ميان دو كوكب سعد باشد يا ميان شعاع هر دو

I

در يك برج يا در دو برج كه پيش وپس أو باشد ؛ چهاردهم ، قوت آفتاب از بودن كواكب روزى