زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — الصفحة ٣٣٥

قسم سوم : در بيان أرباب شهادات وآن دريجان I

ونوبت سال‌هاى مواليد نهارى وليلى را از كوكب معين كرد ، وزمان شركت هر كوكبى را از سال‌ها

I

وماه‌ها وروزها وساعت‌ها به نسبت أسباع سنين قسمت كرد تا از آنجا به آسانى نوبت

I

فردارات هر كوكبى با زمان شركت هر كوكبى را از سال‌ها وماه‌ها وروزها وساعت‌ها به نسبت

I

أسباع سنين قسمت كرد تا از آنجا به آسانى نوبت فردارات هر كوكبى با زمان شركت شركا

I

معلوم كنيم از براي هر مولودى .

قسم دوم : در ذكر أرباب حظوظ

قسم دوم : در ذكر أرباب حظوظ

وآن به مذهب جمهور پنج است : أول ،

I

صاحب بيت ؛ دوم ، صاحب شرف ؛ سوم ، صاحب حد ؛ چهارم ، صاحب مثلثه أولى ؛ پنجم ، صاحب

I

وجه .

بطلميوس صاحب وجه را از أرباب حظوظ « 1 » نمىشمرد . واگرچه در قسمت حدود ، مذاهب

I

مختلف است اما همه به اتفاق مشترى را قايم مقام شمس داشته‌اند وزهره را قايم مقام

I

قمر . وچون حدود مصريان مقبول‌تر است به نزديك أهل اين صنعت ، ما نيز آن را در جدول

I

نهاديم وأرباب مثلثات را ووجوه را همچنين تا به وقت حاجت از آنجا معلوم كنيم . ونسبت

I

قوت ايشان به حسب مراتب گيرند چنان كه صاحب بيت را پنج قوت باشد ، وصاحب

I

شرف را چهار ، وصاحب حد را سه ، وصاحب مثلثهء أولى را دو ، صاحب وجه را يكى . واگر كوكبى

I

در حظ خود بود عدد قوت‌هاى أو مضاعف گردد . چنان كه اگر صاحب بيت در بيت خود بود ، أو را

I

ده قوت باشد ؛ وباقي بر اين قياس است .

قسم سوم : در بيان أرباب شهادات وآن دريجان I

قسم سوم : در بيان أرباب شهادات وآن دريجان

I

واردجان « 2 » است ودوازده بهر ونه بهر وهفت بهر ونيم بهر

اما نسبت دريجان چنان است كه هر برجى را

I

به سه قسمت متساوي كنند وهر قسمي از آن ده درجه باشد . پس قسم أول را به صاحب آن برج

I

دهند ، وقسم دوم به صاحب برج پنجم ، وقسم سوم به صاحب برج نهم .

اما نسبت اردجان آنكه از اين

I

اقسام سه‌گانهء بروج ، قسم أو را از حمل به مريخ دهند ؛ وقسم ديگر را به مشترى كه بالاى اوست ؛

I

وقسم سوم را به زحل كه بالاى مشترى است . باز ابتدأ از قمر كنند واز قسم أول ثور ، وبه همين ترتيب

( 1 ) . [ در أصل نسخه : ] حظوط ( 2 ) . [ در أصل نسخه : ] ازدجان