زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — الصفحة ٢٩٣

فصل 5 : در معرفت نمودار تسيير كه I

بعضي از عامهء منجمان تمسك به سخن ماشااللّه مصرى مىكنند يعنى أو گفته است كه جزوى معدل يافت

I

نشود مگر در ميان دو جزو نامعدل . وبه زعم ايشان آنكه مگر نصف تفاوت ميان طالع تخمين ونمودار

I

وبر موضع كمتر افزودن واز بيشتر كم كردن تا طالع معدل حاصل آيد . واين حشو محض است ، حاشا

I

از آن بزرگ كه مراد أو از آن لفظ اين بوده باشد ؛ بلكه أشارت به نمودار مسقط نطفه كرده است

I

ومراد أو از آن دو جزو نامعدل ، موضع قمر بار أول ودوم است كه موافق مطلوب نيست ؛ وجزو

I

معدل موضع قمر بار سوم است كه موافق مطلوب است .

فصل 5 : در معرفت نمودار تسيير كه I

فصل 5 : در معرفت نمودار تسيير كه

I

منسوب است به زردشت صاحب ملت مجوس

حاصل اين نمودار مبنى است بر تسييرات ؛ يعنى

I

بعد استخراج طالع وعاشر وديگر دلايل ، نظر كنيم تا از حوادث عظام كه مولود را واقع

I

شده باشد به خير يا به شر ، در كدام وقت اتفاق افتاده است وبر مزاج كدام كوكب تواند

I

بود از سعد يا نحس از سيارات يا ثوابت يا غير آن . در آن وقت يا نزديك‌تر به آن وقت ،

I

تسيير طالع يا هيلاج يا كدخداه كنيم اگر آن حادثه بدني بود ؛ وتسيير عاشر اگر آن حادثه

I

جايى باشد ومانند آن .

اگر چنان كه كوكبى يا شعاع كوكبى يا دليلي ، يافت شود كه دلالت بر آن امر

I

كند در وقت ولادت ، پس به حسب مدتي كه ميان وقت ولادت وتأثير باشد ، تسييرات

I

به خلاف توالى بيرون آوريم تا معلوم شود كه دراصل ولادت ، آن وتد يا هيلاج

I

يا كدخداه كجا بوده باشد . درجهء طالع را به آن اعتبار مقرر داريم وبر آن اعتماد كنيم . واين

I

عمل را بعد از معرفت تسييرات توان دانستن ، چنان كه از اين پس ذكر آن كرده شود . وبعضي

I

تسيير سهام را نيز اعتبار كرده‌اند چنان كه افضل‌الدين باميانى در طالع مولودى به حسب

I

تاريخ هلاك پدر مولود ، سهم الأب را به قواطع تسيير كرده است واز آنجا تحقيق درجهء طالع

I

كرده .

فايده : از اين نمودارات بيشتر اعتماد بر نمودار تسييرات است وبر نمودار مسقط نطفه