زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — الصفحة ٢٥٥

فصل 8 : در معرفت تعديل النهار از سعت مشرق

حاصل بگيريم در جدول جيب وآن را از ربع دور كم كنيم ؛ آنچه حاصل آيد آن را محفوظ خوانيم . آن گاه نظر

I

كنيم به بعد درجهء كوكب از طالع اگر كمتر از / ص درجه باشد وفوق الأرض بود يا بيشتر از اين باشد

I

وتحت الأرض بود وآن أصل را كه در عمل ارتفاع ذكر كرده‌ايم كمتر از / ص درجه باشد زيادت

I

كنيم محفوظ را بر سعت مشرق طالع اگر جنوبي بود ؛ فضل ميان هر دو بگيريم اگر شمالي باشد تا سمت

I

كوكب حاصل آيد . واگر آن أصل مذكور / ص درجه باشد ، سمت مساوى سعت مشرق طالع بود . واگر از اين

I

بيشتر باشد ، زيادت كنيم محفوظ را بر سعت مشرق طالع اگر شمالي باشد ؛ وفضل ميان هر دو بگيريم

I

اگر جنوبي بود تا سمت كوكب حاصل شود . واگر بعد درجهء كوكب از طالع بيشتر از / ص درجه باشد

I

وفوق الأرض بود يا كمتر از اين باشد وتحت الأرض بود وآن أصل مذكور كمتر از / ص درجه بود

I

زيادت كنيم محفوظ را بر سعت مشرق طالع اگر شمالي بود ؛ وفضل ميان هر دو بگيريم اگر جنوبي باشد

I

تا سمت مطلوب حاصل آيد . واگر آن أصل مذكور بيشتر از / ص درجه باشد ، زيادت كنيم محفوظ را

I

بر سعت مشرق طالع اگر جنوبي بود ؛ وفضل ميان هر دو بگيريم اگر شمالي باشد تا سمت مطلوب

I

حاصل آيد . واگر بعد درجهء كوكب از طالع / ص درجه باشد اگر فوق الأرض بود يا تحت الأرض ،

I

تمام سعت مشرق طالع سمت مطلوب باشد .

نوع دوم : وآن چنان بود كه ضرب كنيم جيب ارتفاع

I

وقت كوكب را در جيب عرض بلد ، وحاصل را قسمت كنيم بر جيب تمام عرض ؛ باز آنچه حاصل شود

I

حصهء سمت باشد . آن گاه فضل ميان اين وجيب سعت مشرق كوكب بگيريم اگر سعت مشرق

I

كوكب شمالي بود ؛ وهر دو را با هم جمع كنيم اگر جنوبي باشد تا تعديل سمت حاصل آيد اگر ارتفاع شرقي

I

باشد يا غربى . آن گاه آن را بر جيب تمام ارتفاع كوكب منحط قسمت كنيم وقوس حاصل بگيريم در جدول

I

جيب تا سمت ارتفاع مطلوب حاصل آيد . وجهت أو چنان كه پيش از اين بيان كرده‌ايم .

I

فصل 8 : در معرفت تعديل النهار از سعت مشرق

فصل 8 : در معرفت تعديل النهار از سعت مشرق

وطريق أو آن است كه قسمت