زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — الصفحة ١٨

[ مقدمه ]

كواكب در طول وعرض در آن أوقات به طريق رصد ، وتصحيح أوساط حركات ايشان ووسط جوزهر

I

وخاصهء قمر وسفليين وشناختن طول وعرض شهرها ودانستن ديگر أوضاع كه كواكب را

I

به حسب اشكال فلكى واقع شود ؛ وآن بيست باب است :

باب اوّل : در معرفت غايت

I

ميل أعظم وعرض بلد به طريق رصد ؛ وآن مشتمل بر سه فصل است :

فصل أول : در ذكر مقدماتى

I

كه در اين عمل مقدمه بدان احتياج است .

فصل 2 : در بيان معرفت آلتى كه در اين عمل از آن گزير نيست .

I

فصل 3 : در رصد غايت ميل أعظم وعرض بلد وذكر أنواع آن .

باب 2 : در استخراج

I

ميل أول وثاني ، به حساب ؛ وآن دو فصل است :

فصل أول : در معرفت ميل أول اجزاى بروج

I

وذكر مقدمات آن .

فصل 2 : در معرفت ميل ثاني اجزاى بروج وأنواع آن .

باب 3 :

I

در معرفت مطالع بروج به فلك مستقيم وذكر أنواع آن .

باب 4 : در ذكر مطالع بروج

I

به بلد ؛ وآن مشتمل بر چهار فصل است :

فصل أول : در تعريفات .

فصل 2 : در معرفت تعديل

I

النهار وذكر أنواع آن .

فصل 3 : در معرفت مطالع بلد ، از تعديل النهار ومطالع فلك مستقيم .

I

فصل 4 : در معرفت مطالع بلد ، بي استعمال تعديل النهار ومطالع فلك مستقيم .

باب 5 :

I

در معرفت بعد كوكب از معدل النهار وتعريف آن .

باب 6 : در دانستن درجهء

I

ممر وتعريف آن ؛ وآن پنج فصل است :

فصل أول : در معرفت تعديل ممر وذكر أنواع وتعريف

I

آن .

فصل 2 : در معرفت طول معدل النهار وتعريف آن .

فصل 3 : در معرفت بعد كوكب

I

از معدل النهار به حسب طول معدل .

فصل 4 : در معرفت مطالع ممر وذكر أنواع وتعريف ومقدمات

I

آن .

فصل 5 : در استخراج درجهء ممر ، به حساب وبه جدول .

باب 7 : در معرفت غايت

I

ارتفاع وانحطاط كواكب به حسب ميل يا « 1 » بعد ايشان از معدل النهار ، ودانستن طول وعرض

I

بلد از غايت ارتفاع وانحطاط ايشان وشناختن جيب أوسط ؛ وآن چهار فصل است :

( 1 ) . [ در أصل نسخه : ] با