زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — الصفحة ١٩٦

باب دوازدهم : در معرفت خسوف ماه ، به جدول I

نحاسى ؛ سوم ، سبز ؛ چهارم ، سياه لاجوردى ؛ پنجم ، سبز دوم بار ؛ ششم ، نحاسى دوم بار ؛ هفتم ، سياه .

واگر

I

عرض قمر در حدود ده دقيقه باشد يا بيشتر ، ألوان أو بر سه قسم باشد :

أول ، سياه ؛ دوم ، نحاسى ؛ سوم ،

I

سياه . واگر خسوف كمتر از نصف باشد ، أو را يك ألوان بيش نبود وآن لون سياه باشد ومختلف

I

نشود تا آخر . واين بود اعمال خسوف به تحقيق كه در قلم آورده شد . بعد از اين شروع كنيم به بيان

I

تقريبي به جهت آسانى عمل را .

باب دوازدهم : در معرفت خسوف ماه ، به جدول I

باب دوازدهم : در معرفت خسوف ماه ، به جدول

I

وطريق أو آن است كه بعد از آنكه عرض ماه در زمان استقبالى كه در شب اتفاق افتاده باشد

I

يا بر دو كنارهء روز كه بعد جزو أو از عقده كمتر از دوازده درجه باشد بيرون آورده باشيم ،

I

وعرض ماه كمتر از / سج دقيقه بود : درآئيم از برابر عرض قمر در جدول خسوف ماه كه موضوع است

I

در طول ، به تفاضل دو دقيقه ؛ ودر عرض به تفاضل چهار چهار دقيقه . بهت أو در يك ساعت مثبت

I

در سه جدول ، هر جدولى متضمن چهار خانه : در أول ، عرض قمر ودر دوم ، دقايق سقوط ودر

I

سوم ، أصابع قطر ودر چهارم ، أصابع سطح اگر خسوف جزوى است ودر دقايق مكث

I

اگر كلى است . وبا مكث آنچه يافت شود از اين‌ها برگيريم معدل به تعديل ما بين السطرين در طول وعرض .

I

آن گاه دقايق خسوف ودقايق مكث را اگر خسوف كلى بود وبا مكث بر سبق يك ساعتهء قمر

I

قسمت كنيم تا ساعات سقوط وساعات مكث حاصل آيد . آن گاه ساعات استقبال را به پنج

I

موضع بنهيم وساعات سقوط را از موضع أول كم كنيم وبر موضع پنجم افزائيم ، وساعات مكث را

I

از دوم كم كنيم وبر چهارم افزائيم تا از موضع أول ، ساعات بَدو خسوف حاصل آيد واز موضع

I

دوم ، ساعات بَدو مكث واز موضع سوم ، ساعات وسط خسوف واز موضع چهارم ، ساعات

I

بَدو انجلا واز موضع پنجم ، ساعات تمام انجلا . واگر خسوف كلى باشد بي مكث ، يا جزوى باشد ؛

I

ساعات استقبال را به سه موضع بنهيم وساعات سقوط را از موضع أول نقصان كنيم وبر سوم