زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — الصفحة ١٨٩

نوع دوم : در بيرون آوردن ساعات بَدو مكث وبَدو انجلا

ساعات سقوط مطلق را در بهت يك ساعتهء ماه ضرب كنيم . آنچه حاصل آيد آن را از جزو

I

استقبال كم كنيم تا موضع قمر در بَدو خسوف حاصل آيد . وبر أو افزاييم تا موضع قمر در تمام انجلا حاصل

I

آيد . عرض قمر در هر دو زمان بيرون آوريم ومربع هر يكى را از مربع نصف القطرين كم كنيم

I

ومربع فضل ميان هر يكى از اين دو عرض وعرض قمر در وسط خسوف بر آن باقي افزائيم وجذر حاصل

I

بگيريم تا دقايق ساعات سقوط معدله بَدو خسوف وتمام انجلا حاصل آيد « 1 » . هر يكى را بر سبق يك ساعتهء قمر قسمت كنيم تا ساعات سقوط معدلهء بَدو خسوف وتمام انجلا

I

حاصل آيد . ساعات سقوط بَدو خسوف را از ساعات استقبال كم كنيم تا ساعات بَدو

I

خسوف حاصل آيد به تحقيق . وساعات سقوط تمام انجلا را بر ساعات استقبال افزائيم تا ساعات

I

تمام انجلا حاصل آيد به تحقيق .

نوع دوم : در بيرون آوردن ساعات بَدو مكث وبَدو انجلا

نوع دوم : در بيرون آوردن ساعات بَدو مكث وبَدو انجلا

و

I

طريق أو چنان است كه كم كنيم نصف قطر قمر را از نصف قطر ظل ؛ آنچه باقي ماند از مربع أو

I

مربع عرض قمر را در وسط خسوف كم كنيم وجذر باقي بگيريم . آنچه حاصل آيد آن را دقايق مكث وسطى

I

خوانيم . آن گاه آن را بر سبق يك ساعتهء قمر قسمت كنيم تا ساعات مكث وسطى حاصل شود . آن را

I

در بهت يك ساعتهء قمر ضرب كنيم . آنچه حاصل آيد آن را از جزو استقبال كم كنيم تا موضع قمر در بَدو مكث

I

حاصل آيد . ودو بر أو افزائيم تا موضع قمر در بَدو انجلا حاصل آيد . عرض قمر در هر دو زمان بيرون

I

آوريم ومربع هر يك را از مربع فضل نصف قطر ظل بر نصف قطر قمر نقصان كنيم ، ومربع

I

فضل ميان هر يكى از اين دو عرض وعرض قمر در وسط خسوف بر آن باقي افزائيم وجذر

I

حاصل بگيريم تا دقايق مكث معدل بَدو مكث وبَدو انجلا حاصل آيد .

هر يكى را بر سبق يك ساعتهء

I

قمر قسمت كنيم تا ساعات معدلهء زمان مكث در بَدو مكث وبَدو انجلا حاصل آيد . ساعات معدلهء

I

زمان مكث را در بَدو از ساعات استقبال نقصان كنيم تا ساعات بَدو مكث حاصل آيد به تحقيق .

I

وساعات معدلهء زمان مكث را يا بَدو انجلا از ساعات استقبال كم كنيم تا ساعات بَدو انجلا

( 1 ) . " آيد " در أصل نسخه دو بار تكرار شده است .