زيج محقق سلطانى على اصول الرصد لزيج الايلخاني ( فارسي ) — الصفحة ١٣٢

فصل 16 : در بيان تركيب دستور به جهت استخراج مداخل I

دقايق وثواني آن ؛ ودر دوازدهم ، أيام مداخل شهور حقيقي ؛ ودر سيزدهم ، دقايق وثواني

I

آن ؛ ودر چهاردهم « 1 » ، أيام ناقصهء مداخل شهور حقيقي ؛ ودر پانزدهم ، أسامي أيام مداخل به خطائى ؛ ودر

I

شانزدهم ، أيام مفصلهء شهور ؛ ودر هفدهم وبيست وسوم ، أسامي اقسام سال به خطائى ؛ ودر

I

هجدهم وبيست وچهارم ، أيام تامهء مداخل اقسام سال ؛ ودر نوزدهم وبيست وپنجم ، دقايق

I

وثواني آن ؛ ودر بيستم وبيست [ و ] ششم ، أيام ناقصهء مداخل اقسام سال ؛ ودر بيست ويكم وبيست

I

[ و ] هفتم ، أسامي مداخل به خطائى ؛ ودر بيست ودوم وبيست وهشتم ، مواقع اقسام از أيام

I

شهور تركان .

اما شرط آن است كه در هر جدولى ، به غير از جدول اقسام سال شمسي ، يك سطر

I

حروف با يك نام از نام‌هاى ماه‌هاى پيش بنويسيم ؛ ودر جدول اقسام سال شمسي با توابع آن ،

I

دو سطر بنويسيم مگر در بعضي سال‌ها در ما هي كه از اقسام سال شمسي يك قسم بيش نيايد آنجا

I

يك سطر بايد نوشتن ؛ ودر باقي جداول أو ، دو سطر تا آخر سال . ودر سال شون آن ماه

I

كه در وى يك قسم افتاده باشد از اقسام سال شمسي ، آن ماه شون باشد .

مثالش ؛ خواستيم

I

كه دستوري « 2 » وضع كنيم از براي سال پنجاه ويكم دور شانكون كه به لغت ايشان آن را كايم

I

خوانند كه أول اين سال در مىآيد در شهور سنهء 683 يزدجردى . پس در آمديم از برابر اين

I

سال‌ها در جداول سه‌گانه كه از أول دور شانكون تا آخر دور خاون موضوع است واز مجموعه

I

ومبسوطهء آن جدول برگرفتيم ؛ از هر سه جدول أيام ودقايق وثواني بر همديگر افزوديم

I

تا حاصل آمد از جدول أول ، بعد مدخل ليجن از أول دور ستينى اين / لج‌نومو ؛ واز جدول

I

ثاني ، ما بين أرام وووشى اين / كومويب ؛ واز جدول ثالث ، أصل حصهء قمر اين / نومه‌ج . واز

I

برابر عدد جدول مبسوطه نام سال تركان يافتيم بارس . پس معلوم شد كه اين سال بارس است

I

به تركى . آن گاه خواستيم كه حصهء آفتاب بيرون آوريم ما بين أرام وووشى را از أيام


( 1 ) . [ در أصل نسخه : ] چهارم ( 2 ) . [ در أصل نسخه : ] دستوزى