تنكلوشا ( ملحق : مدخل منظوم واحكام علم النجوم للخجندى ) — الصفحة ١٤٣

پيوست 2 [ فرهنگ واژگان ] *

ثعبان : اژدها . مار بزرگ .

جامهء بزغ : جل وزغ . خزه‌هايى كه به رنگ سبز در آب ايستاده وراكد فرآهم ميآيد .

جدّه : مادر يكى از والدين . مادر پدر يا مادر مادر .

جزع : سنگى كه عموما از معدن سنگ عقيق به دست ميآيد ودر آن رگه يا لكه‌هاى سفيد هست .

جزع كردن : ناشكيبايى كردن . بيقرار بودن . زار بودن . بىآرامى كردن .

جشّار : چارپادار . ستوربان . خركچى .

جفته انداختن : لگد پراندن چارپا با دو پا از پشت .

جلاجل : زنگوله‌هاى خرد كه بر گردن يا پاردم چارپا آويزند ومطربان نيز بر گرد دامن خود دوزند .

جلواز : خرده‌ريز جمع كن . آشغال جمع‌كن .

جليح : شير وماستى كه چربى آن را نگرفته باشند . شير وماست پرچربى .

جنازة : تختى كه مرده را بدان بردارند .

جندقوقى : گياهى است كه هم‌گونهء وحشى وهم گونهء بستاني آن مصرف دارويى دارد .

جوذاب : طعامي كه براي تهيّهء آن گوشت وبرنج وشكر را در هم آميزند وبريان كنند .

جوشن : تنپوشى كه به هنگام رزم پوشند وبه آن حلقه‌ها وپاره‌هاى فلزّ ( آهن ، مس ) نصب كنند .

جولاهه : بافنده . نسّاج .

جوهري : گوهرفروش . جواهرفروش .

چاهجو : چاهكن . مقنّى . چاهخو .

چوژه : بچّهء پرندگان ( خاصّه بچهء ماكيان / مرغ خانگى ) . جوجه .

حايط : باغ وبستان وكشتزار محصور .

حبّ العروس : تخم گونه‌يى نيلوفر .

حبر : دودهء سياه . مركّب سياه . مداد .

حبوب : جمع « حبّ » به معنى دانه‌هاى نباتات چون گندم وعدس .

حبّة الخصرا : ميوهء درختى كه آن را « بن » گويند ، كه آن دانه‌يى است شبيه پسته .

حجامت : خون گرفتن از تن آدمي به شيشه وشاخ .

حجّامى : مباشر عمل حجامت . خون‌گير .

حرمت : قدر . منزلت . بزرگى . احترام .

حزمه : دسته ، بند . پشته .

حزيران : ماه آخر فصل بهار .

حشو : آنچه كه بدان بالش وتشك ولحاف وجامه را پر كنند .

حشيش : گياه خشك‌شده . كاه . « فرش حشيش » : حصير .

حشيش مغربى : « مغربى » بوتهء گلى است كه آن را « گل عيسى » نيز نامند . حشيش مغربى :

خشك شدهء برگ وساقهء گل عيسى .

حفاظ : پرهيزگارى . عفّت . مستورى .

حقّه : ظروف نسبة كوچك وعمدة كروى شكل .

خاصگيان : كنيزان كه براي مصاحبت

و